Khi cờ BRICS đến tay Nga

Đức Trí
Những gì nước Nga đang thể hiện cùng với thông điệp của Tổng thống Putin hé lộ phần nào đường hướng mà Moscow sẽ chèo lái “con thuyền BRICS” trong thời gian tới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Tổng thống Nga Vladimir Putin. (Nguồn: Reuters)
Tổng thống Nga Vladimir Putin. (Nguồn: Reuters)

Nước Nga bắt đầu đảm nhiệm cương vị Chủ tịch luân phiên Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) từ ngày 1/1/2024. Cùng ngày, nhóm này có thêm năm thành viên mới là Ai Cập, Ethiopia, Iran, Saudi Arabia và Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE).

Tăng thêm sức mạnh

Với sự mở rộng từ 5 lên 10 thành viên, bao gồm những nền kinh tế mạnh, có tiếng nói của khu vực Trung Đông – châu Phi, BRICS cho thấy vai trò và vị thế của nhóm các nền kinh tế đại diện cho gần 50% dân số và 36% GDP toàn cầu có thêm sức nặng như thế nào trong bàn cờ địa chính trị thế giới.

Tổng thống Putin khẳng định, “đây là dấu hiệu mạnh mẽ cho thấy quyền lực ngày càng tăng của BRICS và vai trò của tổ chức này trong các vấn đề quốc tế”. Với chủ đề “Tăng cường chủ nghĩa đa phương vì an ninh và phát triển toàn cầu công bằng”, Chủ tịch BRICS 2024 gửi đi thông điệp rõ ràng rằng nhóm này đang nỗ lực định hình một hệ thống thế giới mới, ủng hộ chủ nghĩa đa phương và lấy hợp tác cùng thắng làm nền tảng.

Người đứng đầu Điện Kremlin nhấn mạnh, Nga sẽ tiếp tục thúc đẩy tất cả các khía cạnh của quan hệ đối tác BRICS, bao gồm: chính trị - an ninh, kinh tế - tài chính, giao lưu văn hóa và hỗ trợ nhân đạo, đồng thời ưu tiên hợp tác về khoa học, công nghệ cao, y tế, bảo vệ môi trường, văn hóa, thể thao, giao lưu thanh niên... Tổng thống Putin không quên khẳng định rằng nước Nga và BRICS sẽ đưa ra “những phản ứng hiệu quả trước những thách thức và mối đe dọa đối với an ninh và sự ổn định của quốc tế và khu vực”.

Vạch ra những lộ trình và các mục tiêu như thế, chắc hẳn BRICS và nước Chủ tịch muốn nhấn mạnh khối này đang thu hút ngày càng nhiều sự ủng hộ và hưởng ứng của các thành viên cũng như nhiều nước đang muốn gia nhập bởi “khát vọng” hướng tới một trật tự quốc tế đa cực và hệ thống tài chính, thương mại công bằng, theo đuổi các giải pháp tập thể nhằm giải quyết các thách thức lớn của thời đại.

Lợi thế cho Moscow

Những tuyên bố của Moscow không phải là thông điệp một chiều, mà có sự cộng hưởng từ các thành viên BRICS, cả cũ và mới. Sự tiếp đón nồng nhiệt của các nhà lãnh đạo Saudi Arabia và UAE dành cho Tổng thống Putin trong chuyến thăm đầu tháng 12/2023 bất chấp những lời kêu gọi chống Nga là một dấu hiệu cho thấy thiện chí của các thành viên sắp gia nhập BRICS đối với Moscow.

Việc Nga đảm nhiệm vai trò người cầm lái “con thuyền BRICS” trong khi còn “trên 30 nước đang muốn gia nhập” mang lại cho Moscow một số lợi thế nhất định. Trước hết, điều này sẽ chứng minh với công chúng trong nước đang có những dấu hiệu mệt mỏi rằng nước Nga hoàn toàn không bị cô lập như những gì phương Tây tuyên bố. Quan trọng hơn, Nga có thể đối phó các lệnh trừng phạt của phương Tây hiệu quả hơn để mở rộng thị trường bán nguyên liệu với mức giá hấp dẫn.

Lợi thế này của Moscow đã được minh chứng bởi ngay cả các đối tác của phương Tây trong BRICS cũng hiếm khi tuân thủ các lệnh trừng phạt chống lại Nga. Một số thậm chí còn coi các biện pháp trừng phạt là một dấu hiệu cảnh báo. Các biện pháp trừng phạt chẳng hạn như đóng băng dự trữ ngoại hối và loại khỏi hệ thống thanh toán quốc tế SWIFT, đã thúc đẩy nỗ lực của BRICS tìm kiếm các giải pháp thay thế cho hệ thống tài chính do Mỹ thống trị. Mới đây, Iran đã úp mở về việc nước Nga “với nhiều kinh nghiệm quốc tế, có thể thành lập Ban thư ký BRICS để hoàn thiện hơn mô hình của nhóm”.

Hai mặt của đồng tiền

Đồng tiền luôn có hai mặt. Việc mở rộng với các thành viên có nền chính trị rất khác nhau có thể sẽ là một hạn chế của BRICS. Sự khác biệt này có thể dễ dàng được giải tỏa bởi mục đích bao trùm của mở rộng BRICS là để củng cố vị thế với tư cách là tiếng nói của Nam toàn cầu nhằm mang lại nhiều sức ảnh hưởng hơn trong nền chính trị quốc tế.

Theo các nhà quan sát, tại Thượng đỉnh BRICS vào tháng 10 tới ở Kazan, số thành viên có thể sẽ tăng lên gấp đôi. Tuy nhiên, những thành viên mới cũng mang theo những tranh chấp vào BRICS. Ví dụ như Ai Cập và Ethiopia đang tranh giành nguồn nước từ sông Nile còn Saudi Arabia và Iran đang muốn gia tăng ảnh hưởng ở Vịnh Ba Tư trong nhiều thập kỷ…

Tuy nhiên, theo ông Johannes Plagemann, nhà khoa học chính trị tại Viện Nghiên cứu toàn cầu và khu vực (GIGA) ở Hamburg, Đức mặc dù các quốc gia BRICS có lợi ích khác nhau, nhưng họ có sự đồng thuận cơ bản, đó là “muốn một trật tự thế giới ít bị phương Tây thống trị hơn” và là một cách để tránh đứng hẳn về bên nào trong cuộc cạnh tranh ngày càng tăng giữa Trung Quốc, Nga và phương Tây.

Với những yếu tố “thiên thời, địa lợi” như thế, Nga đứng trước cơ hội thuận lợi để có thể phất cao ngọn cờ BRICS, tranh thủ tập hợp lực lượng để không những gia tăng mạnh mẽ hơn vai trò, vị thế ra bên ngoài, mà còn chứng minh với người dân trong nước thấy rằng nước Nga đã không bị cô lập và vẫn duy trì sức mạnh vốn có như thế nào.

Tổng thống Nga Putin: Khoảng 30 nước muốn gia nhập BRICS

Tổng thống Nga Putin: Khoảng 30 nước muốn gia nhập BRICS

Trong bài phát biểu đầu năm mới 2024 nhân dịp nước Nga sẽ là Chủ tịch luân phiên Nhóm các nền kinh tế mới nổi ...

Saudi Arabia trở thành 'mảnh ghép' của BRICS; Tổng thống Nga hứa hẹn

Saudi Arabia trở thành 'mảnh ghép' của BRICS; Tổng thống Nga hứa hẹn

Ngày 2/1, Reuters dẫn thông báo từ truyền hình nhà nước Saudi Arabia đưa tin, vương quốc này đã chính thức trở thành thành viên ...

Ukraine tuyên bố 'mạnh tay' với khí đốt Nga, vô tình giáng 'đòn' mới vào thị trường EU?

Ukraine tuyên bố 'mạnh tay' với khí đốt Nga, vô tình giáng 'đòn' mới vào thị trường EU?

Ngày 29/9, Aleksey Chernyshov, người đứng đầu tập đoàn năng lượng khổng lồ Naftogaz thông tin rằng, Ukraine không có kế hoạch gia hạn thỏa ...

Gazprom: Khí đốt Nga vẫn đang chảy đến châu Âu với khối lượng không hề nhỏ

Gazprom: Khí đốt Nga vẫn đang chảy đến châu Âu với khối lượng không hề nhỏ

Trong cuộc phòng vấn trên kênh truyền hình quốc gia Rossiya-1 cuối tuần trước, ông Aleksey Miller, Giám đốc điều hành Tập đoàn năng lượng ...

Kinh tế BRICS vững vàng nhờ Nga, Trung Quốc và Ấn Độ? Cách nhóm làm 'lu mờ' vị thế đồng USD

Kinh tế BRICS vững vàng nhờ Nga, Trung Quốc và Ấn Độ? Cách nhóm làm 'lu mờ' vị thế đồng USD

Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS) bao gồm các quốc gia có nền kinh tế đang phát triển nhanh chóng là Brazil, Nga, ...

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Iran tấn công căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait, dọa đáp trả mạnh nếu Washington tiếp tục không kích

Iran tấn công căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait, dọa đáp trả mạnh nếu Washington tiếp tục không kích

Các UAV chiến đấu của Iran đã tấn công vào các hệ thống phòng không, bệ phóng UAV và tên lửa của Mỹ tại căn cứ không quân Ali Al-Salem ở Kuwait.
Tổng thống Nga hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc: Khẳng định quan hệ 'vững chắc như núi' và mục tiêu chung về hòa bình, thịnh vượng khu vực

Tổng thống Nga hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc: Khẳng định quan hệ 'vững chắc như núi' và mục tiêu chung về hòa bình, thịnh vượng khu vực

Ngày 18/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin có cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bên lề Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC.
Tổng thống Hàn Quốc gắn tiến triển trong quan hệ với Trung Quốc với hòa bình, ổn định trên bán đảo Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc gắn tiến triển trong quan hệ với Trung Quốc với hòa bình, ổn định trên bán đảo Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc cho rằng, việc đảm bảo hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên phục vụ lợi ích chung của nước này và Trung Quốc.
Tổng thống Trump tuyên bố, liên minh giữa Mỹ và một quốc gia Đông Nam Á đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết

Tổng thống Trump tuyên bố, liên minh giữa Mỹ và một quốc gia Đông Nam Á đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết

Mỹ-Philippines đang mở rộng hợp tác quốc phòng, đồng thời khẳng định quan hệ đồng minh giữa hai nước hiện ở mức tốt đẹp nhất từ trước đến nay.
Anh trừng phạt 8 công ty Israel, chính phủ của Thủ tướng Netanyahu tuyên bố đáp trả

Anh trừng phạt 8 công ty Israel, chính phủ của Thủ tướng Netanyahu tuyên bố đáp trả

Anh thông báo áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với 8 công ty xây dựng của Israel có liên quan hoạt động mở rộng các khu định cư ở Bờ Tây.
Mỹ chỉ trích, Đức bảo vệ việc Ukraine tấn công vào Nga; Kiev chuẩn bị nhận hỗ trợ lớn

Mỹ chỉ trích, Đức bảo vệ việc Ukraine tấn công vào Nga; Kiev chuẩn bị nhận hỗ trợ lớn

Các quan chức quốc phòng của Đức và Mỹ đã có những phát biểu phản bác quan điểm của nhau về các cuộc tấn công tầm xa của Ukraine vào lãnh thổ Nga.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Đằng sau diễn biến bầu cử sít sao tại New Zealand là những chuyển động sâu hơn trong cục diện chính trị.
Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Trong bối cảnh phải đối phó với các lệnh cấm vận và sức ép từ bên ngoài, Nga và Iran ngày càng xích lại gần nhau.
Cục diện mới trong chính trường Mỹ

Cục diện mới trong chính trường Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 tại Mỹ đã tạo ra sự thay đổi quan trọng trong tương quan quyền lực chính trị ở Washington.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy đang xây dựng đường hầm Rogfast dài 27 km dưới đáy biển, được kỳ vọng trở thành đường hầm đường bộ dưới biển dài và sâu nhất thế giới.
Phiên bản di động