Ngoại giao khí hậu thời Tổng thống Joe Biden

Vũ Đăng Minh
Một trong những trọng tâm, ưu tiên hàng đầu của chính sách đối ngoại thời Tổng thống Joe Biden là vấn đề khí hậu.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Ngoại giao khí hậu thời Tổng thống Mỹ Joe Biden. (Nguồn: Getty Images)
Vấn đề khí hậu là một trong những trọng tâm, ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại thời Tổng thống Mỹ Joe Biden. (Nguồn: Getty Images)

Thực hiện lời hứa tranh cử, sau khi cầm quyền, Tổng thống Joe Biden đã nỗ lực thực thi lời tuyên bố đưa “nước Mỹ trở lại” vị thế một quốc gia vĩ đại, lãnh đạo thế giới với sự ủng hộ, hợp tác của đồng minh, đối tác.

Đánh giá kỳ vọng của Mỹ, các chính khách, học giả quốc tế cho rằng, vấn đề lớn nhất của Tổng thống Joe Biden là định hình lại chính sách đối ngoại trong một thế giới đầy biến động.

Cùng với thúc đẩy liên kết, kết nối đồng minh, đối tác ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và các địa bàn chiến lược khác, thì một trong những trọng tâm, ưu tiên hàng đầu của chính sách đối ngoại thời Tổng thống Joe Biden là vấn đề khí hậu.

Vài giờ sau khi nhậm chức, Tổng thống Joe Biden quyết định quay lại Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu, có hiệu lực từ ngày 19/2. Ông chủ Nhà Trắng cũng trì hoãn các dự án khoan dầu, khí ở Bears Ears, Grand Staircase-Escalante và các dự án liên quan khác.

Cộng đồng quốc tế thở phào với sự trở lại của Mỹ. Nhưng chừng đó là chưa đủ với một quốc gia muốn lãnh đạo thế giới. Hội nghị Liên hợp quốc về các bên tham gia Công ước khung về biến đổi khí hậu lần thứ 26 (COP 26) năm 2020 phải lùi đến tháng 11/2021.

Ước tính, muốn chuyển đổi sang “nền kinh tế xanh”, hạn chế nhiệt độ trái đất tăng thêm 20C, cần từ 130-300 tỷ USD hàng năm. Nhưng hiện nay, quỹ đóng góp của các nước mới có 50 tỷ USD năm.

Nhiều tổ chức quốc tế, quốc gia không chờ đợi. Sau một đêm thảo luận căng thẳng, ngày 11/12/2020 Liên minh châu Âu nhất trí nâng mức cắt giảm khí thải từ 40% lên 55% vào năm 2030, so với mức ghi nhận năm 1990.

Hà Lan tổ chức thành công Hội nghị Thượng đỉnh về Thích ứng với biến đổi khí hậu năm 2021 (CAS 2021) từ 25-26/1, với sự tham gia của các vị lãnh đạo chính phủ, tổ chức phi chính phủ (NGO), doanh nghiệp và nhà khoa học trên thế giới. Hội nghị phát động Chương trình hành động về thích ứng với biến đổi khí hậu với các kế hoạch và giải pháp đến năm 2030.

Ngày 16/4, Chủ tịch Tập Cận Bình, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Angela Merkel có hội nghị Thượng đỉnh trực tuyến về khí hậu.

Trước bối cảnh ấy, ngày 26/3, Tổng thống Joe Biden quyết định mời 40 nhà lãnh đạo của Diễn đàn các nền kinh tế lớn về năng lượng và khí hậu tham dự Hội nghị Thượng đỉnh trực tuyến từ ngày 23-24/4, nhân Ngày Trái đất.

Trong đó có lãnh đạo của 17 quốc gia phát ra lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính chiếm 80% của thế giới; các nước chịu tác động lớn của biến đổi khí hậu hoặc dẫn đầu chống biến đối khí hậu.

Mỹ sẽ công bố “mục tiêu hạn chế phát khí thải đầy tham vọng vào năm 2030” và khuyến khích các nước khác thúc đẩy mục tiêu của họ theo Hiệp định Paris.

Giá trị của hội nghị quốc tế, vai trò nước chủ nhà thể hiện ở số lượng lãnh đạo tham dự và nội dung, kết quả đạt được. Để bảo đảm thành công, Mỹ đã nỗ lực tiến hành các hoạt động ngoại giao trước thềm hội nghị.

Ngoài điện đàm với lãnh đạo các quốc gia, ông John Kerry, Đặc phái viên về khí hậu của Mỹ có chuyến ngoại giao con thoi đến châu Âu, Trung Đông, Ấn Độ và Trung Quốc thảo luận các vấn đề liên quan đến Hội nghị thượng đỉnh.

Đây là chuyến công du đầu tiên của một quan chức cấp cao Mỹ đến Trung Quốc, từ ngày 14-17/4. Hai bên đã đưa ra Tuyên bố chung, nêu rõ: “Trung Quốc và Mỹ dốc sức hợp tác với nhau và với các nước khác giải quyết khủng hoảng khí hậu và ứng phó dựa trên tính nghiệm trọng và cấp bách của vấn đề”.

Chuyến đi rất quan trọng và thành công, bởi Mỹ và Trung Quốc là 2 nền kinh tế lớn nhất, cũng là 2 quốc gia chiếm gần nửa tổng lượng khí thải toàn cầu và cạnh tranh chiến lược Mỹ - Trung vẫn căng thẳng. Bất cứ hội nghị nào không có sự tham gia của 2 quốc gia này thì hiệu quả thực tế sẽ hạn chế.

Hội nghị Thượng đỉnh về khí hậu sắp tới “sẽ bắt đầu đưa nước Mỹ trở lại đúng chỗ để khôi phục vai trò lãnh đạo của Mỹ” như lời cố vấn khí hậu Gina McCarthy.

Thành phần tham dự, thời điểm tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh về khí hậu trước thềm COP 26 thể hiện rõ ý định của Mỹ và ý nghĩa nhiều mặt của sự kiện.

Trước hết, Hội nghị Thượng đỉnh ở Mỹ sẽ đóng góp quan trọng cho chống biến đổi khí hậu và góp phần thiết thực vào thành công của COP 26, khi các nước, nhất là các nước lớn cam kết chung tay hành động.

Thứ hai, quan trọng nhất, thể hiện vai trò lãnh đạo của Mỹ. Như phát biểu của cố vấn khí hậu Gina McCarthy “sẽ bắt đầu đưa nước Mỹ trở lại đúng chỗ để khôi phục vai trò lãnh đạo của Mỹ…”.

Thứ ba, thể hiện khả năng hợp tác, kết nối của Mỹ với các đồng minh, đối tác, nhất là với Trung Quốc. So với việc hình thành mặt trận đối phó Trung Quốc, thì hợp tác, liên kết chống biến đổi khí hậu dễ được sự ủng hộ rộng rãi của quốc tế hơn.

Ngoài ra, cuộc gặp ở Thượng Hải và tới đây là Hội nghị Thượng đỉnh về khí hậu tổ chức ở Mỹ có thể mở ra một cánh cửa trong quan hệ Mỹ - Trung, theo phương châm “cạnh tranh khi cần thiết, hợp tác khi có thể”.

Hội nghị Thượng đỉnh chưa diễn ra, nhưng “Ngoại giao khí hậu” đã thành công, khẳng định vai trò tiên phong trong xây dựng lòng tin và đối thoại, hợp tác. Trong một thế giới đầy biến động phức tạp hiện nay, đó là điều rất cần thiết.

TIN LIÊN QUAN
Mỹ và Trung Quốc gấp rút hợp tác ngăn chặn biến đổi khí hậu
Ngoại giao khí hậu - khi Mỹ và Trung Quốc cùng 'so găng'
Ấn Độ, châu Phi và ngoại giao khí hậu
Mỹ-Trung tạm gác bất đồng, phối hợp giải quyết khủng hoảng biến đổi khí hậu
Bắc Kinh tiết lộ: Quan chức đầu tiên trong chính quyền Biden tới Trung Quốc bàn về vấn đề môi trường

Vũ Đăng Minh

Bài viết cùng chủ đề

Biến đổi khí hậu

Đọc thêm

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Đằng sau cuộc hội ngộ của Mỹ Linh, Hà Trần, Thanh Lam và Ngọc Anh là những ngày tập luyện nghiêm túc, tỉ mỉ cùng ekip âm nhạc.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Chỉ còn ít ngày nữa, Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 sẽ khai mạc tại Hà Nội.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Đừng quên chúng con!' không chỉ là thông điệp mà còn là lời kêu cứu đầy ám ảnh của những đứa trẻ Palestine tại Dải Gaza tới cộng đồng quốc ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Đừng quên chúng con!' không chỉ là thông điệp mà còn là lời kêu cứu đầy ám ảnh của những đứa trẻ Palestine tại Dải Gaza tới cộng đồng quốc tế.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga-Trung: Tổng thống Trump nói cuộc gặp ‘làm nên lịch sử’, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định ý nghĩa đột phá

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga-Trung: Tổng thống Trump nói cuộc gặp ‘làm nên lịch sử’, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định ý nghĩa đột phá

Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tiến hành cuộc gặp thượng đỉnh ba bên đầu tiên.
Nga, Trung Quốc và Iran nêu điều kiện nối lại thanh sát hạt nhân

Nga, Trung Quốc và Iran nêu điều kiện nối lại thanh sát hạt nhân

Việc IAEA nối lại thanh sát hạt nhân chỉ có thể thực hiện khi các hành động thù địch nhằm vào Iran chấm dứt hoàn toàn và bảo đảm không tái diễn.
EU tính phương án cho Ukraine vay 45 tỷ Euro, Kiev trông chờ sớm được thông qua

EU tính phương án cho Ukraine vay 45 tỷ Euro, Kiev trông chờ sớm được thông qua

Ủy ban châu Âuđề xuất khoản vay trị giá 45 tỷ Euro dành cho Ukraine trong năm 2027, nhằm bù đắp phần lớn khoản thiếu hụt ngân sách dự kiến.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Đằng sau diễn biến bầu cử sít sao tại New Zealand là những chuyển động sâu hơn trong cục diện chính trị.
Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Trong bối cảnh phải đối phó với các lệnh cấm vận và sức ép từ bên ngoài, Nga và Iran ngày càng xích lại gần nhau.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy đang xây dựng đường hầm Rogfast dài 27 km dưới đáy biển, được kỳ vọng trở thành đường hầm đường bộ dưới biển dài và sâu nhất thế giới.
Phiên bản di động