CẠNH TRANH CHIẾN LƯỢC MỸ-TRUNG QUỐC

Phân tách Mỹ-Trung Quốc: Một hành tinh, hai thế giới

NGUYÊN VY
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Mỹ-Trung Quốc phân tách, xung khắc và cạnh tranh chiến lược khốc liệt là thực tế hiện nay. Học giả nhận diện và lý giải hiện tượng này ra sao? Hãy xem một phân tích của Trung tâm Trung Quốc và Toàn cầu hóa đăng trên Tạp chí Beijing Review.

TIN LIÊN QUAN
Tổng thống Trump: 'Tách rời' là một từ hay, Mỹ sẽ chấm dứt sự phụ thuộc vào Trung Quốc
Tại sao 'phân tách văn hóa' với Trung Quốc sẽ có hại cho Mỹ?
nhin-tu-trung-quoc-mot-hanh-tinh-hai-the-gioi-1
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (phải) và Tổng thống Mỹ Donald Trump bên lề Hội nghị Thượng định G20 tổ chức tại Osaka vào tháng 6/2019. (Nguồn:CNBC/TTXVN)

Khởi đầu của khác biệt

Hai mươi năm trước, ở Bắc Kinh hầu như hàng tuần đều có hội thảo về toàn cầu hóa nói về viễn cảnh thế giới sẽ xích lại gần và các rào cản thương mại, đầu tư sẽ được giảm thiểu. Các quan chức Trung Quốc đăng đàn thảo luận với lãnh đạo doanh nghiệp nước ngoài về tương lai Trung Quốc như một bộ phận của cộng đồng toàn cầu và nhất là cộng đồng thế giới sẽ góp phần vào tương lai và tăng trưởng của Trung Quốc ra sao. Họ nói về một tương lai tốt đẹp hơn trong một thế giới kết nối hơn và một hành tinh bao trùm hơn.

Có lẽ ít ai mường tượng rằng 20 năm sau thế giới tranh luận về phân tách Mỹ-Trung Quốc. Các cuộc thảo luận 20 năm trước có lẽ đã không định nghĩa rõ được toàn cầu hóa thực sự nghĩa là gì hoặc toàn cầu hóa sẽ được định hình như thế nào trong quá trình diễn tiến. Thế giới hẳn có thể đã không có một tầm nhìn giống nhau trong tư duy và đây chính là điểm khởi đầu cho những khác biệt.

Quan niệm giản đơn khi đó cho rằng hội nhập tài chính toàn cầu và các thị trường vốn cùng với truyền thông số sẽ làm hạ thấp các hàng rào và đem lại sự hiểu biết hơn, thúc đẩy hòa bình và thịnh vượng không giới hạn.

Ít ai nhận ra rằng, hai thập kỷ sau, thế giới trở nên địa phương hóa hơn bao giờ hết và hoàn toàn không dễ để dự đoán được rằng Internet đã trở thành công cụ của những quyền lực ngầm ở Mỹ đánh cắp các thông tin cá nhân để thao túng các thuật toán và các cuộc bầu cử chính trị, thổi bùng ngọn gió của giận dữ, thù hận và phân biệt sắc tộc theo cách trước đây không thể tưởng tượng đến.

Một điều khác cũng không kém phần khó dự đoán là khối lượng nợ khổng lồ tích tụ thông qua hoạt động mua vào nợ chính phủ chưa từng có tiền lệ, bơm quá mức thanh khoản để tạo sự mở rộng thị trường vốn giả tạo bằng việc đầu tư vào các nền tảng truyền thông xã hội giúp thúc đẩy kiểu nhà nước chuyên chế và điều này chỉ có thể thực hiện được nhờ sự ngự trị tối cao của một đồng tiền.

Thế giới đi về đâu?

Tất cả bắt đầu vào năm 1999 khi Tổng thống Mỹ Bill Clinton hủy bỏ Đạo luật Glass-Steagall áp dụng sau Chiến tranh thế giới lần thứ hai, không cho phép các ngân hàng đánh cược bằng các khoản tiền gửi của người dân, từ đó tránh để lặp lại cuộc Đại Khủng hoảng năm 1929 và cuộc chiến tranh thế giới sau đó. Kết quả là, thập niên 90 của thế kỷ 20 và một thập niên sau đó đã diễn tiến giống như “Những năm hai mươi gào thét” (1920) của thế kỷ trước.

Những định giá lợi nhuận và thiệt hại bỗng nhiên trở nên không có ý nghĩa gì, tất cả chỉ là về thị phần và mọi công ty đều muốn thị phần lớn hơn công ty khác để làm tăng giá cổ phiếu vì thị trường vốn có quyền quyết định tất cả, không phải hoạt động kinh doanh thực tế. Thế giới đã phạm sai lầm tương tự với cuộc khủng hoảng tài chính 2008.

Bên cạnh đó, các chính sách nới lỏng định lượng lại tiếp tục tạo ra sự phát triển bùng nổ của thị trường tài chính giả tạo khác, đẩy phần lớn các hộ gia đình Mỹ vào tình cảnh nô lệ nợ mới. Chính sách này bắt đầu từ thời cựu Tổng thống George W. Bush, được duy trì dưới thời cựu Tổng thống Barack Obama và bùng nổ ở thời Tổng thống Donald Trump.

nhin-tu-trung-quoc-mot-hanh-tinh-hai-the-gioi
"Mọi công ty đều muốn thị phần lớn hơn công ty khác để làm tăng giá cổ phiếu". (Nguồn:asiaglobalonline)

Chính thời gian này thực sự đã làm cuộc “hôn nhân” giữa các công ty công nghệ lớn và lĩnh vực tài chính trở nên bền chặt. Sự bùng nổ của các cổ phiếu công nghệ được tài trợ thông qua chính sách nới lỏng định lượng đòi hỏi phải có thêm nhiều khán giả truyền thông xã hội và các cú click chuột để đảm bảo giá trị của công ty và trò chơi đã được triển khai để thu hút người dân. Điều này phát huy tác dụng cho Facebook và Twitter, nhưng doanh nhân Trung Quốc lại có ý tưởng của riêng họ.

Hơn nữa, nếu khán giả truyền thông xã hội là thước đo của giá trị doanh nghiệp thì tại sao Trung Quốc phải để mất đi 1,4 tỷ khách hàng cho Facebook và Twitter khi mà bản thân Trung Quốc có thể tạo ra các lựa chọn thay thế bao gồm các nền tảng truyền thông xã hội như Weibo và WeChat và tạo một sân chơi bình đẳng hơn.

Phân tách khó tránh khỏi

Đây chính là điểm khởi nguồn của các xung đột. Chiến tranh thương mại không phải về đậu tương, mà là về khán giả truyền thông xã hội, các cú click chuột, tài chính và tỷ phần nợ không bền vững chỉ cần một biến động nhẹ có thể làm hệ thống hậu Bretton-Woods sụp đổ.

Cuộc “hôn nhân” quỷ quyệt giữa tài chính, độc quyền công nghệ, tổ hợp công nghiệp - quân sự và quyền lực ngầm đã tạo ra một hệ thống quản trị mới mà sự ổn định của nó chỉ có thể được bảo đảm thông qua việc tạo ra những căng thẳng xã hội. Thương mại và dịch vụ rơi tự do và mọi thứ hoạt động xung quanh một nguyên tắc - giữ cho thị trường vốn luôn được bơm căng thông qua các khoản tiền đầu tư được hỗ trợ bởi nợ và rót vào các công ty công nghệ độc quyền tham gia tạo dựng sự thù hận, tư duy tăng cường kiểm soát, xúc cảm và những lá phiếu.

Tuy nhiên, khó có thể kiểm soát được tư tưởng và lá phiếu của những người lựa chọn các sản phẩm công nghệ khác. Đó là lý do Tổng thống Trump, ông Mark Zuckerberg và các quyền lực ngầm không thích TikTok và Tencent của Trung Quốc.

Đối với Trung Quốc, phân tách với Mỹ không phải là một lựa chọn, mà bị đẩy vào tình thế không được lựa chọn. Với tất cả các nỗ lực đã thực hiện cho đến nay để đưa đến thế giới liên kết, hội nhập thì phân tách là thứ không hề dễ chịu.

Không có lý do gì một môi trường thương mại toàn cầu hội nhập phải bị phân tách. Bản chất của sự phân tách này tương đồng với một giai đoạn khác trong thế kỷ trước, đưa nhân loại vào một cuộc chiến tranh lạnh khác với rủi ro hiểm họa biến thành chiến tranh nóng.

Như thế, nhân loại như đang sống trong một thế giới phân đôi. Trong tương lai sẽ có hai thế giới. Một thế giới vận hành với các chính sách đa phương, đa văn hóa và thực tế. Một thế giới vận hành với nguyên lý đơn phương, “độc canh” và ý thức hệ.

Đó là hình dung về một thế giới phân đôi. Tương lai được dự đoán là gì? Đó là nỗi buồn của Chiến tranh Lạnh. Một hành tinh. Hai thế giới.

Quan hệ Mỹ - Trung Quốc: Chiến tranh lạnh mới?

Quan hệ Mỹ - Trung Quốc: Chiến tranh lạnh mới?

TGVN. Đại dịch Covid-19 tác động thế nào đến cạnh tranh chiến lược vốn đã gay gắt giữa Mỹ - Trung Quốc? Giới chuyên gia, ...

Thương chiến Mỹ - Trung và cạnh tranh nước lớn

Thương chiến Mỹ - Trung và cạnh tranh nước lớn

TGVN. Nếu như sự trỗi dậy của Trung Quốc lâu nay được xem như diễn biến quan trọng nhất trong thời kỳ hậu Chiến tranh ...

Chuyên gia: Thương chiến Mỹ - Trung sẽ dịu bớt, song tranh cãi vẫn tiếp diễn

Chuyên gia: Thương chiến Mỹ - Trung sẽ dịu bớt, song tranh cãi vẫn tiếp diễn

TGVN. Cựu Bộ trưởng Tài chính Trung Quốc Lâu Kế Vĩ (Lou Jiwei) ngày 9/11 nhận định, thương chiến Mỹ - Trung có thể dịu bớt ...

(theo Beijing Review)

Đọc thêm

Trung Quốc 'nóng mặt' vì Hàn Quốc triển khai THAAD, Seoul nói gì?

Trung Quốc 'nóng mặt' vì Hàn Quốc triển khai THAAD, Seoul nói gì?

Baoquocte.vn. Ngày 11/8, Hàn Quốc ra tuyên bố đáp trả phản ứng của Trung Quốc liên quan đến hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) của ...
Lạm phát chậm lại tại Nga, 'mở đường' cho ngân hàng trung ương tiếp đà ngược chiều thế giới?

Lạm phát chậm lại tại Nga, 'mở đường' cho ngân hàng trung ương tiếp đà ngược chiều thế giới?

Baoquocte.vn. Theo số liệu của Cơ quan thống kê Liên bang Nga (Rosstat), lạm phát hàng năm tại Nga đã chậm lại trong tháng 7/2022.
Tin cuối cùng về bão số 2: Hà Nội mưa to; mưa lớn ở Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An diễn biến phức tạp

Tin cuối cùng về bão số 2: Hà Nội mưa to; mưa lớn ở Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An diễn biến phức tạp

Baoquocte.vn. Sáng nay (11/8), áp thấp nhiệt đới (suy yếu từ bão số 2) đã suy yếu thành một vùng áp thấp trên khu vực Đông Bắc của Bắc Bộ.
Khỏi Covid-19, Tổng thống Mỹ lên đường nghỉ xả hơi cùng gia đình

Khỏi Covid-19, Tổng thống Mỹ lên đường nghỉ xả hơi cùng gia đình

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, Tổng thống Mỹ Joe Biden cùng gia đình đã đến Đảo Kiawah, bang Nam Carolina và dự kiến dành 7 ngày để nghỉ ngơi.
Chuyến hàng chở lúa mì Ukraine đầu tiên sẽ khởi hành vào tuần tới

Chuyến hàng chở lúa mì Ukraine đầu tiên sẽ khởi hành vào tuần tới

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, chuyến hàng chở lúa mì đầu tiên từ Ukraine sẽ khởi hành từ các cảng của nước này vào tuần tới, theo thỏa thuận được ký kết hồi ...
Tập huấn công tác thông tin đối ngoại về nhân quyền cho cán bộ của 13 tỉnh, thành phố khu vực ĐBSCL

Tập huấn công tác thông tin đối ngoại về nhân quyền cho cán bộ của 13 tỉnh, thành phố khu vực ĐBSCL

Baoquocte.vn. Hội nghị diễn ra trong 2 ngày nhằm nâng cao hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyền về quyền con người ở địa phương.
XSTN 11/8, trực tiếp kết quả xổ số Tây Ninh hôm nay thứ 5 ngày 11/8/2022. KQXSTN 11/8/2022

XSTN 11/8, trực tiếp kết quả xổ số Tây Ninh hôm nay thứ 5 ngày 11/8/2022. KQXSTN 11/8/2022

Baoquocte.vn. XSTN 11/8. Trực tiếp kết quả xổ số Tây Ninh nhanh nhất hôm nay - XSTN 11/8/2022. KQXSTN. ket qua xo so tay ninh.
XSAG 11/8, trực tiếp kết quả xổ số An Giang hôm nay thứ 5 ngày 11/8/2022. KQXSAG 11/8/2022

XSAG 11/8, trực tiếp kết quả xổ số An Giang hôm nay thứ 5 ngày 11/8/2022. KQXSAG 11/8/2022

Baoquocte.vn. XSAG 11/8. Trực tiếp kết quả xổ số An Giang nhanh nhất hôm nay - XSAG 11/8/2022. KQXSAG. xo so An Giang. KQXSAG.
Bị triệu tập điều tra, cựu Tổng thống Trump kiên quyết phủ nhận chứng cứ, nói 'bị đối xử bất công'

Bị triệu tập điều tra, cựu Tổng thống Trump kiên quyết phủ nhận chứng cứ, nói 'bị đối xử bất công'

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đến Văn phòng Tổng chưởng lý thành phố New York để phục vụ công tác điều tra liên quan đến công ...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 12/8/2022: Tuổi Hợi tài lộc không tốt

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 12/8/2022: Tuổi Hợi tài lộc không tốt

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 12/8/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Trung Quốc 'nóng mặt' vì Hàn Quốc triển khai THAAD, Seoul nói gì?

Trung Quốc 'nóng mặt' vì Hàn Quốc triển khai THAAD, Seoul nói gì?

Baoquocte.vn. Ngày 11/8, Hàn Quốc ra tuyên bố đáp trả phản ứng của Trung Quốc liên quan đến hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) của Mỹ.
Khỏi Covid-19, Tổng thống Mỹ lên đường nghỉ xả hơi cùng gia đình

Khỏi Covid-19, Tổng thống Mỹ lên đường nghỉ xả hơi cùng gia đình

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, Tổng thống Mỹ Joe Biden cùng gia đình đã đến Đảo Kiawah, bang Nam Carolina và dự kiến dành 7 ngày để nghỉ ngơi.
Bị triệu tập điều tra, cựu Tổng thống Trump kiên quyết phủ nhận chứng cứ, nói 'bị đối xử bất công'

Bị triệu tập điều tra, cựu Tổng thống Trump kiên quyết phủ nhận chứng cứ, nói 'bị đối xử bất công'

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đến Văn phòng Tổng chưởng lý thành phố New York để phục vụ công tác điều tra liên quan đến công ty.
Cải tổ nội các, chính phủ Nhật Bản được kỳ vọng sẽ mang lại luồng sinh khí mới

Cải tổ nội các, chính phủ Nhật Bản được kỳ vọng sẽ mang lại luồng sinh khí mới

Baoquocte.vn. Với nhiều gương mặt mới sau khi thay đổi nội các, chính phủ Nhật Bản được kỳ vọng sẽ giúp đưa đất nước vượt qua nhiều khó khăn.
Ukraine kêu gọi EU và G7 ngừng cấp visa cho công dân Nga, Moscow phản ứng ‘gắt’

Ukraine kêu gọi EU và G7 ngừng cấp visa cho công dân Nga, Moscow phản ứng ‘gắt’

Baoquocte.vn. Ukraine kêu gọi EU và G7 ngừng cấp visa cho công dân Nga, sau khi Đức thừa nhận một biện pháp tương tự đang được châu Âu thảo luận.
Xung đột Nga-Ukraine: Kiev tố Moscow tấn công bằng pháo khiến nhiều dân thường thiệt mạng và sẵn sàng trả đũa tương xứng

Xung đột Nga-Ukraine: Kiev tố Moscow tấn công bằng pháo khiến nhiều dân thường thiệt mạng và sẵn sàng trả đũa tương xứng

Baoquocte.vn. Ngày 10/8, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết nước này sẽ đáp trả vụ Nga pháo kích nhằm vào một thị trấn ở vùng Dnipropetrovsk.
Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Châu Âu: Để Đông về bớt lạnh

Baoquocte.vn. Trước viễn cảnh nguồn cung khí đốt bị gián đoạn, giữa mùa Hè nắng nóng, Liên minh châu Âu đang gấp rút triển khai kế hoạch ứng phó với mùa Đông.
Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Mỹ tiêu diệt trùm khủng bố Al-Qaeda: Vừa mừng vừa lo

Baoquocte.vn. Việc Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda đã giáng đòn vào chủ nghĩa khủng bố, song cũng cho thấy thực tế đáng ngại cùng một số tác động tới Mỹ và khu vực.
Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Cuộc đua ngầm dưới Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, châu Á-Thái Bình Dương trở thành nơi cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn.
Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Tâm điểm mới trong cạnh tranh chiến lược Nga-Mỹ

Baoquocte.vn. Trong hai tuần qua, Trung Đông bỗng nổi lên thành điểm quan tâm đặc biệt của dư luận với chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Nga Putin.
Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Tổng thống Indonesia thăm Trung Quốc: Thân thiết trong thận trọng

Baoquocte.vn. Quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư giữa Indonesia và Trung Quốc khăng khít vẫn chưa thể khiến hai bên bớt thận trọng ở các vấn đề cốt lõi.
‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

‘Làn sóng từ chức’ ở châu Âu: Nào chỉ vì Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến thay đổi chính phủ tại một số nước châu Âu thời gian qua.
Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Nhìn lại UNCLOS sau 40 năm

Baoquocte.vn. PGS. TS, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao đánh giá về tầm quan trọng của UNCLOS 1982 trong lịch sử phát triển luật biển quốc tế.
Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Xu hướng thúc đẩy năng lượng tái tạo trên thế giới

Baoquocte.vn. Việc nhiều quốc gia trên thế giới đang tích cực chuyển dịch sang năng lượng tái tạo khiến bản đồ năng lượng toàn cầu bị thay đổi đáng kể.
Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Vĩnh biệt ‘người bạn lớn’ của Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự ra đi đột ngột của cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo đã tạo ra một cơn sốc với không chỉ với đất nước Nhật Bản mà với cả thế giới.
Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Chính sách của các nước về kinh tế xanh và kinh nghiệm cho Việt Nam

Baoquocte.vn. Việc học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có thể giúp Việt Nam tạo ra những chuyển biến ấn tượng trong việc phát triển kinh tế xanh.
‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

‘Kỷ nguyên Marcos’ mới của Philippines

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, ông Ferdinand Romualdez Marcos Jr. đã chính thức tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Philippines, đánh dấu sự chuyển mình mới của quốc gia này.
Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Điểm danh những bê bối và 'giọt nước tràn ly' khiến Thủ tướng Anh Boris Johnson buộc phải từ chức

Baoquocte.vn. Sau nhiều bê bối chính trị cũng như áp lực từ chính nội các của mình, Thủ tướng Anh Boris Johnson đã buộc phải từ chức vào ngày 7/7.
Phiên bản di động