Căng thẳng Canada-Ấn Độ: Lộ vai trò của liên minh tình báo Ngũ nhãn, Mỹ xác nhận nguồn tin được chia sẻ từ đâu?

Thu Nhi
Đại sứ Mỹ tại Canada cho biết hôm 24/9 rằng thông tin tình báo thu được từ mạng lưới tình báo Ngũ nhãn đã khiến Thủ tướng Canada đưa ra cáo buộc công khai rằng chính phủ Ấn Độ có thể đã đóng vai trò trong vụ ám sát một thủ lĩnh ly khai người Sikh trên đất Canada.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Thủ tướng Justin Trudeau tham gia cuộc gặp song phương với Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi trong Hội nghị thượng đỉnh G20 ở New Delhi, Ấn Độ vào Chủ nhật, ngày 10 tháng 9 năm 2023. (Nguồn: Sean Kilpatrick/The Canadian Press via AP)
Thủ tướng Canada Justin Trudeau và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi trong Hội nghị thượng đỉnh G20 ở New Delhi, Ấn Độ, ngày 10 tháng 9 năm 2023. (Nguồn: AP)

Tôi “xác nhận rằng có sự chia sẻ thông tin tình báo giữa các đối tác của Liên minh Ngũ nhãn (Five Eyes) đã giúp Canada đưa ra những tuyên bố trên”, Đại sứ Mỹ tại Canada, David Cohen, trả lời phỏng vấn báo chí hôm 24/9.

Tranh cãi về thông tin “đáng tin cậy”

Liên minh Ngũ nhãn hoạt động trên cơ sở hiệp ước chia sẻ thông tin tình báo giữa Mỹ, Anh, Canada, Australia và New Zealand dù vị đại sứ không xác nhận liệu thông tin trên có được chia sẻ từ phía Mỹ hay không.

Mối quan hệ giữa Ấn Độ và Canada xấu đi rất nhiều kể từ tuần trước, sau khi Thủ tướng Canada Justin Trudeau cho biết nhà chức trách đang điều tra khả năng New Delhi đứng sau vụ sát hại Hardeep Singh Nijjar, một nhà hoạt động ly khai người Sikh, vốn đã bị hai người đàn ông đeo mặt nạ bắn vào tháng Sáu ở Surrey, British Columbia.

Tin liên quan
Tàu Luna-25 của Nga mất kiểm soát, ai giành thế thượng phong trong cuộc đua đổ bộ Mặt trăng? Tàu Luna-25 của Nga mất kiểm soát, ai giành thế thượng phong trong cuộc đua đổ bộ Mặt trăng?

Ấn Độ đã kịch liệt phủ nhận những tuyên bố này, gọi chúng là “vô lý và có động cơ”. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ấn Độ Arindam Bagchi cho biết Canada “không cung cấp thông tin cụ thể” để chứng minh cho các cáo buộc.

Cả hai quốc gia đều trục xuất các nhà ngoại giao cấp cao trong các động thái đáp trả lẫn nhau, làm tăng nguy cơ rạn nứt và khó xử.

Tuần trước, tranh cãi sau đó còn leo thang hơn nữa khi Ấn Độ đình chỉ dịch vụ cấp thị thực cho công dân Canada vì điều mà nước này cho là “mối đe dọa an ninh” đối với các nhà ngoại giao ở Canada.

Phát biểu với CTV, Đại sứ Cohen cho biết, Mỹ bày tỏ quan ngại với Ấn Độ về các cáo buộc và kêu gọi New Delhi hợp tác với Canada trong cuộc điều tra.

Đại sứ nói: “Nếu những điều đó được chứng minh là đúng thì đó có thể là một sự vi phạm rất nghiêm trọng đối với trật tự quốc tế”.

Hôm 24/9, Bộ trưởng Quốc phòng Canada Bill Blair đã tìm cách chuyển trọng tâm từ các câu hỏi về tình báo sang cuộc điều tra hình sự về vụ Nijjar.

Trong một cuộc phỏng vấn với CBC, ông Blair cho biết, quan hệ đối tác Ngũ nhãn là “cực kỳ quan trọng” và Canada có “thông tin tình báo rất đáng tin cậy khiến chúng tôi quan ngại sâu sắc”, nhưng từ chối xác định nguồn thông tin đó.

“Đó là một lý do khác khiến tôi nhấn mạnh vào cuộc điều tra đang diễn ra, để chúng tôi có thể vượt ra ngoài những thông tin tình báo và tìm bằng chứng một cách mạnh mẽ, chính xác về những gì đã xảy ra, để chúng tôi và chính phủ Ấn Độ có thể biết sự thật, cùng nhau giải quyết theo cách thích hợp”, ông nói.

Thủ tướng Trudeau hôm 21/9 kêu gọi Ấn Độ cần “hoàn toàn minh bạch, bảo đảm trách nhiệm và công lý”.

“Chúng tôi kêu gọi chính phủ Ấn Độ hợp tác. Hãy xem xét nghiêm túc những cáo buộc này và cho phép công lý đi theo con đường của nó”, Thủ tướng Canada phát biểu tại Phái đoàn Canada tại Liên hợp quốc.

Ông Trudeau cho biết, Canada không muốn kích động hay gây ra vấn đề nhưng hệ thống tư pháp “và các quy trình pháp luật của nước này sẽ tuân thủ một cách mạnh mẽ” những gì liên quan đến cáo buộc trong điều tra.

Đại sứ Mỹ tại Canada David Cohen trả lời truyền thông tại Ottawa ngày 7/12/2021. Ảnh: Reuters
Đại sứ Mỹ tại Canada David Cohen trả lời truyền thông tại Ottawa ngày 7/12/2021. (Nguồn: Reuters)

Chiến đấu hay vận động?

Trong một tuyên bố với các phóng viên hôm 21/9, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ấn Độ gọi Canada là “nơi trú ẩn an toàn cho những kẻ khủng bố” và Canada cần phải “lo lắng về danh tiếng quốc tế của mình” sau những cáo buộc.

Theo ông Bagchi, việc đình chỉ dịch vụ cấp thị thực cho công dân Canada hồi tuần qua là do chính quyền Canada “kích động bạo lực” và “không hành động”. Ông cho biết thêm: “Việc tạo ra một môi trường làm gián đoạn hoạt động của ủy ban cấp cao và lãnh sự quán của chúng tôi là nguyên nhân khiến chúng tôi tạm thời ngừng cấp thị thực và các dịch vụ thị thực”.

Chính phủ Ấn Độ từ lâu đã cáo buộc Canada không có hành động đối phó với chủ nghĩa cực đoan ly khai của người Sikh, tạo ra một quê hương riêng biệt của người Sikh được gọi là Khalistan và bao gồm các khu vực của bang Punjab của Ấn Độ.

Trong cuộc khủng hoảng ngoại giao đang diễn ra, các quan chức Canada từng nhiều lần tới Ấn Độ để tìm kiếm sự hợp tác nhằm điều tra cái chết của Hardeep Singh Nijjar. Thủ lĩnh người Sikh này bị bắn chết bên ngoài một ngôi đền của cộng đồng người Sikh tại Surrey, tỉnh bang British Columbia ngày 18/6. Trước đó, người này đã được Cơ quan tình báo an ninh Canada cảnh báo đang gặp nguy hiểm.

Hardeep Singh Nijjar (giữa) ở Surrey, tỉnh British Columbia, Canada hồi tháng 7/2019. Ảnh: CBC
Hardeep Singh Nijjar (giữa) ở Surrey, tỉnh British Columbia, Canada hồi tháng 7/2019. (Nguồn: CBC)

Nijjar là người ủng hộ việc thành lập Khalistan. Ấn Độ coi lời kêu gọi Khalistan là mối đe dọa an ninh quốc gia nghiêm trọng.

Một số nhóm liên quan đến ý tưởng về Khalistan bị liệt vào danh sách “các tổ chức khủng bố” theo Đạo luật (phòng chống) hoạt động bất hợp pháp của Ấn Độ (UAPA). Tên của Nijjar xuất hiện trong danh sách những kẻ khủng bố UAPA và vào năm 2020, Cơ quan điều tra quốc gia Ấn Độ cáo buộc người này “cố gắng cực đoan hóa cộng đồng người Sikh trên toàn thế giới để ủng hộ việc thành lập Khalistan”.

Một số tổ chức người Sikh ở nước ngoài nói rằng, phong trào trên đang bị chính phủ Ấn Độ đánh đồng với chủ nghĩa khủng bố và rằng họ tiếp tục ủng hộ một cách hòa bình cho việc thành lập Khalistan.

Theo cảnh sát địa phương, Nijjar đã bị hai kẻ giết người đeo mặt nạ bắn chết trong xe tải của mình vào tháng Sáu bên ngoài một ngôi đền Sikh ở miền Tây Canada.

Cái chết của người này gây sốc, phẫn nộ cho cộng đồng người Sikh ở Canada, một trong những cộng đồng lớn nhất bên ngoài Ấn Độ và là nơi sinh sống của hơn 770.000 thành viên thuộc tôn giáo thiểu số.

Cảnh sát Canada chưa bắt giữ ai liên quan đến vụ sát hại Nijjar. Tuy nhiên, trong bản cập nhật tháng 8, cảnh sát tuyên bố, họ đang điều tra ba nghi phạm và đưa ra mô tả về một phương tiện có thể dùng để tẩu thoát, đồng thời yêu cầu công chúng giúp đỡ.

Tình báo Canada tung tài liệu hé lộ 'âm mưu can thiệp' của Trung Quốc hàng chục năm qua

Tình báo Canada tung tài liệu hé lộ 'âm mưu can thiệp' của Trung Quốc hàng chục năm qua

Tờ Global News của Canada ngày 22/7 dẫn nguồn tài liệu mới được công bố cho biết các quan chức tình báo nước này từng ...

Ấn Độ dừng cấp thị thực cho công dân Canada vì 'các mối đe doạ an ninh'

Ấn Độ dừng cấp thị thực cho công dân Canada vì 'các mối đe doạ an ninh'

Ngày 21/9, Ấn Độ tuyên bố dừng cấp thị thực mới cho người Canada và yêu cầu Ottawa giảm bớt sự hiện diện ngoại giao ...

Vụ sát hại thủ lĩnh người Sikh: Canada kêu gọi Ấn Độ hợp tác 'đi đến tận cùng vấn đề nghiêm trọng này'

Vụ sát hại thủ lĩnh người Sikh: Canada kêu gọi Ấn Độ hợp tác 'đi đến tận cùng vấn đề nghiêm trọng này'

Thủ tướng Canada Justin Trudeau tiếp tục khẳng định “có những lý do đáng tin cậy để tin rằng các đặc vụ của chính phủ ...

Mỹ muốn đứng ngoài căng thẳng ngoại giao Canada-Ấn Độ

Mỹ muốn đứng ngoài căng thẳng ngoại giao Canada-Ấn Độ

Charles Myers, nhà sáng lập công ty chiến lược chính trị Signum Global Advisors, cho rằng chính quyền Tổng thống Joe Biden có thể sẽ ...

Động lực thúc đẩy Nhật Bản tham gia liên minh tình báo Ngũ Nhãn

Động lực thúc đẩy Nhật Bản tham gia liên minh tình báo Ngũ Nhãn

Trong bối cảnh căng thẳng với Trung Quốc tiếp tục gia tăng, Nhật Bản đang xúc tiến việc gia nhập liên minh chia sẻ thông ...

(theo CNN, Reuters)

Đọc thêm

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Liên minh doanh nghiệp Hoa Kỳ - APEC, mong muốn tiếp tục đồng hành với Việt Nam

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Liên minh doanh nghiệp Hoa Kỳ - APEC, mong muốn tiếp tục đồng hành với Việt Nam

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Liên minh doanh nghiệp Hoa Kỳ - APEC.
Iran tấn công căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait, dọa đáp trả mạnh nếu Washington tiếp tục không kích

Iran tấn công căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait, dọa đáp trả mạnh nếu Washington tiếp tục không kích

Các UAV chiến đấu của Iran đã tấn công vào các hệ thống phòng không, bệ phóng UAV và tên lửa của Mỹ tại căn cứ không quân Ali Al-Salem ở Kuwait.
Tổng thống Nga hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc: Khẳng định quan hệ 'vững chắc như núi' và mục tiêu chung về hòa bình, thịnh vượng khu vực

Tổng thống Nga hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc: Khẳng định quan hệ 'vững chắc như núi' và mục tiêu chung về hòa bình, thịnh vượng khu vực

Ngày 18/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin có cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bên lề Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC.
Tổng thống Hàn Quốc gắn tiến triển trong quan hệ với Trung Quốc với hòa bình, ổn định trên bán đảo Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc gắn tiến triển trong quan hệ với Trung Quốc với hòa bình, ổn định trên bán đảo Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc cho rằng, việc đảm bảo hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên phục vụ lợi ích chung của nước này và Trung Quốc.
Tổng thống Trump tuyên bố, liên minh giữa Mỹ và một quốc gia Đông Nam Á đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết

Tổng thống Trump tuyên bố, liên minh giữa Mỹ và một quốc gia Đông Nam Á đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết

Mỹ-Philippines đang mở rộng hợp tác quốc phòng, đồng thời khẳng định quan hệ đồng minh giữa hai nước hiện ở mức tốt đẹp nhất từ trước đến nay.
Anh trừng phạt 8 công ty Israel, chính phủ của Thủ tướng Netanyahu tuyên bố đáp trả

Anh trừng phạt 8 công ty Israel, chính phủ của Thủ tướng Netanyahu tuyên bố đáp trả

Anh thông báo áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với 8 công ty xây dựng của Israel có liên quan hoạt động mở rộng các khu định cư ở Bờ Tây.
Mỹ chỉ trích, Đức bảo vệ việc Ukraine tấn công vào Nga; Kiev chuẩn bị nhận hỗ trợ lớn

Mỹ chỉ trích, Đức bảo vệ việc Ukraine tấn công vào Nga; Kiev chuẩn bị nhận hỗ trợ lớn

Các quan chức quốc phòng của Đức và Mỹ đã có những phát biểu phản bác quan điểm của nhau về các cuộc tấn công tầm xa của Ukraine vào lãnh thổ Nga.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Đằng sau diễn biến bầu cử sít sao tại New Zealand là những chuyển động sâu hơn trong cục diện chính trị.
Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Trong bối cảnh phải đối phó với các lệnh cấm vận và sức ép từ bên ngoài, Nga và Iran ngày càng xích lại gần nhau.
Cục diện mới trong chính trường Mỹ

Cục diện mới trong chính trường Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 tại Mỹ đã tạo ra sự thay đổi quan trọng trong tương quan quyền lực chính trị ở Washington.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy đang xây dựng đường hầm Rogfast dài 27 km dưới đáy biển, được kỳ vọng trở thành đường hầm đường bộ dưới biển dài và sâu nhất thế giới.
Phiên bản di động