Nhật Bản ghi điểm nhờ 'chính sách ngoại giao ninja'

Ngọc Vũ
TGVN. 'Chính sách ngoại giao ninja' của Nhật Bản đối lập với 'chính sách ngoại giao Chiến Lang' có phần lộ liễu của Trung Quốc hoặc 'ngoại giao cao bồi' của Mỹ.
Nhật Bản ghi điểm nhờ 'chính sách ngoại giao ninja'
Chính sách ngoại giao của Nhật Bản đã thay đổi từ việc đặt trọng tâm vào sự gắn kết với Mỹ sang một cách tiếp cận chủ động hơn, linh hoạt hơn và thường là âm thầm hơn. (Nguồn: The Diplomat)

Sự chia rẽ chính trị ngày càng sâu sắc tại Mỹ là một thách thức nghiêm trọng đối với chính sách ngoại giao của Nhật Bản - một thách thức có khả năng còn gia tăng hơn nữa trong năm tới giữa những hỗn độn về chính trị và sự tác động của đại dịch Covid-19.

Tình hình chính trường Mỹ hiện nay có thể khiến nước này trở thành một đối tác song phương và đa phương bớt tin cậy hơn đối với Nhật Bản.

Hiệu quả của chính sách ngoại giao ninja

Chính sách ngoại giao của Nhật Bản đã thay đổi từ việc đặt trọng tâm vào sự gắn kết với Mỹ sang một cách tiếp cận chủ động hơn, linh hoạt hơn và thường là âm thầm hơn. “Chính sách ngoại giao ninja” này đối lập với “chính sách ngoại giao Chiến Lang” có phần lộ liễu của Trung Quốc hoặc “ngoại giao cao bồi” của Mỹ.

Tin liên quan
Tác động của bầu cử Mỹ 2020 tới quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Tác động của bầu cử Mỹ 2020 tới quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật

"Chính sách ngoại giao ninja" khá "kín tiếng" nhưng vẫn được duy trì liên tục và đang nỗ lực tạo ra những hiệu quả như một phần trong một chiến lược rộng hơn bao gồm nhiều nhân tố khác. Các nhân tố này gồm hàng loạt bộ trưởng trong Chính phủ Nhật Bản, lĩnh vực tư nhân và các quốc gia khác cùng các tổ chức quốc tế.

Áp dụng kiểu diễn tả bằng văn hóa hình tượng này có vẻ là một phương pháp khá hời hợt để mô tả chiến lược chính sách ngoại giao của một quốc gia, song lại truyền đạt được một cách cô đọng những khía cạnh quan trọng trong bản sắc của nó.

Nhật Bản đang từng bước “điều chỉnh” lại sự phụ thuộc nặng nề của mình vào mối quan hệ Mỹ-Nhật. Nước này đã ký hàng loạt thỏa thuận hợp tác an ninh và kinh tế mới với các quốc gia như Australia, Ấn Độ, Canada và Philippines, cũng như các thỏa thuận tập thể với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và Liên minh châu Âu (EU).

Nhật Bản còn đầu tư vào các tổ chức quốc tế như Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC).

Tuy nhiên, không một mối quan hệ đối tác mới và mở rộng nào trong số này có thể thay thế cho bề dày hợp tác Mỹ-Nhật trong hàng loạt vấn đề kinh tế, an ninh và công nghệ.

Liên minh này đã sinh lợi cho cả hai bên trong suốt giai đoạn hậu Chiến tranh Lạnh, và Nhật Bản đặt cược rất nhiều vào sự thành công của Mỹ. Nhật Bản không thể lựa chọn giữa việc liên minh với Mỹ hay theo Trung Quốc, hoặc theo đuổi một chính sách ngoại giao cường quốc tầm trung.

Thay vào đó, họ phải theo đuổi tất cả những điều này cùng một lúc, và điều đó đòi hỏi sự khéo léo cùng nghệ thuật từ chối. Tokyo sẽ cần nỗ lực hơn nữa với chiến lược ngoại giao hai mũi nhọn của mình, vốn đang nỗ lực ủng hộ vị thế của Mỹ trên thế giới, đồng thời cũng đa dạng hóa các mối quan hệ và ảnh hưởng quốc tế của mình.

Tiếp cận "nhiều lựa chọn"

Trong lịch sử Nhật Bản, đã từng có những thời điểm mà trọng tâm của cuộc tranh cãi về chính sách ngoại giao là sự lựa chọn giữa phương Tây và Á Đông. Trái ngược với các chính sách bảo hộ mậu dịch với các hoạt động kinh tế ở châu Á, người ta có thể cho rằng một cách tiếp cận “quay trở lại châu Á” có thể được ủng hộ ở Tokyo.

Tuy nhiên, trong khi Bắc Kinh đang ủng hộ quan niệm “châu Á là của người châu Á”, thì giới hoạch định chính sách Nhật Bản lại không mấy tin tưởng rằng các đối tác Trung Quốc sẽ mang lại cho Nhật Bản đầy đủ những lợi ích.

Tin liên quan
Nhật Bản và Mỹ Nhật Bản và Mỹ 'gật đầu' trong nỗ lực kiềm chế Trung Quốc tại Biển Đông và Biển Hoa Đông

Cách hành xử của Trung Quốc ở Biển Đông, Biển Hoa Đông và với Australia đang tiếp tục thôi thúc Nhật Bản áp dụng một cách tiếp cận “nhiều lựa chọn”, theo đó bao quát nhiều khu vực trên khắp thế giới để mở rộng các mối quan hệ đối tác và mài mòn những bước tiến ngoại giao của Trung Quốc, đồng thời vẫn thúc đẩy một mối quan hệ ổn định và sinh lợi với Bắc Kinh

Nhật Bản đang hợp tác với Mỹ, châu Âu và các bên khác nhằm chuyển các chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc, thiết lập các tiêu chuẩn cao cho thương mại tự động và bảo vệ sự toàn vẹn của dòng chảy dữ liệu dọc theo các đường cáp dưới biển.

Nhật Bản cũng hướng tới mục tiêu thay thế các khoản đầu tư của Trung Quốc cho các nước Đông Nam Á, thúc đẩy cải cách tại Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) và hạn chế đầu tư Trung Quốc tại các công ty công nghệ cao của Nhật Bản.

Đất nước Mặt trời mọc đang tìm kiếm một trật tự khu vực và toàn cầu mở dựa trên các quy tắc có thể được thực thi, thay vì trật tự dựa trên quy tắc “kẻ mạnh luôn đúng”. Về điểm này, Tokyo đang tìm kiếm các đối tác quốc tế để đối phó với Bắc Kinh, và âm thầm hơn là với Washington.

Mỹ có thể hợp tác với "chính sách ngoại giao ninja" của Nhật Bản để bảo vệ nhiều lợi ích chung. Mặc dù Nhật Bản không thể chờ đợi Mỹ khi xúc tiến các thỏa thuận quốc tế, nhưng cũng nên nỗ lực để không khiến Washington bị bỏ lại phía sau.

Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

Tân Thủ tướng Nhật Bản sẽ giải 'bài toán quan hệ' như thế nào?

TGVN. Ngay sau khi có thông tin chính thức về việc ông Suga Yoshihide trở thành tân Thủ tướng Nhật Bản, nhiều nhà lãnh đạo ...

Mỹ-Nhật: Thủ tướng Suga và Tổng thống Trump nói gì trong điện đàm lần đầu tiên?

Mỹ-Nhật: Thủ tướng Suga và Tổng thống Trump nói gì trong điện đàm lần đầu tiên?

TGVN. Ngày 20/9, tân Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc điện đàm, trong đó thảo luận ...

Hậu kỷ nguyên Abe, điều gì sẽ chờ đợi Nhật Bản?

Hậu kỷ nguyên Abe, điều gì sẽ chờ đợi Nhật Bản?

TGVN. Tờ Straits Times (Singapore) ngày 1/9 cho rằng, tuyên bố bất ngờ của Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo rằng ông sẽ rời nhiệm ...

(theo eastasiaforum.org)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Phát động ủng hộ đồng bào miền Trung bị thiệt hại do lũ lụt tại Brunei

Phát động ủng hộ đồng bào miền Trung bị thiệt hại do lũ lụt tại Brunei

Đại sứ quán Việt Nam tại Brunei đã tổ chức Lễ phát động chung tay ủng hộ đồng bào miền Trung bị thiệt hại do lũ lụt gây ra.
Gặp gỡ Los Angeles tại TP Hồ Chí Minh

Gặp gỡ Los Angeles tại TP Hồ Chí Minh

Tại TP Hồ Chí Minh, Cục Ngoại vụ (Bộ Ngoại giao) đã phối hợp với Văn phòng Thị trưởng Los Angeles tổ chức Hội thảo trực tuyến 'Gặp gỡ Los ...
Hành vi trốn thuế sẽ bị phạt tiền gấp 3 lần số thuế trốn

Hành vi trốn thuế sẽ bị phạt tiền gấp 3 lần số thuế trốn

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 125/2020/NĐ-CP, trong đó quy định trốn thuế bị phạt tiền từ 1 - 3 lần số thuế trốn.
Cuốn sách Chiến binh cầu vồng - Những số phận đã được định đoạt

Cuốn sách Chiến binh cầu vồng - Những số phận đã được định đoạt

'Chiến binh cầu vồng' đã bán được trên 5 triệu bản bằng 26 thứ tiếng, đây là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của văn học Indonesia hiện ...
Diễn đàn Franconomics - 2020: Từ khởi nghiệp tới khởi nghiệp thông minh

Diễn đàn Franconomics - 2020: Từ khởi nghiệp tới khởi nghiệp thông minh

Diễn đàn Franconomics - 2020 với chủ đề 'Từ khởi nghiệp tới khởi nghiệp thông minh' đã diễn ra tại Hà Nội chiều 22/10.
Báo chí-truyền thông về đại dịch Covid-19: Nhìn từ góc độ Việt Nam và Ấn Độ

Báo chí-truyền thông về đại dịch Covid-19: Nhìn từ góc độ Việt Nam và Ấn Độ

Báo chí Việt Nam và Ấn Độ có những đặc thù khác nhau nhưng đều chịu ảnh hưởng nặng nề từ đại dịch Covid-19.
Anh đặt cược vào dự án khủng 'chiến binh của tương lai' Tempest

Anh đặt cược vào dự án khủng 'chiến binh của tương lai' Tempest

London đang cân nhắc chương trình tạo ra máy bay chiến đấu thế hệ thứ 6 tương lai mang tên Tempest.
Thủ tướng tham dự Diễn đàn cấp cao về đô thị thông minh ASEAN năm 2020

Thủ tướng tham dự Diễn đàn cấp cao về đô thị thông minh ASEAN năm 2020

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định: Phát triển đô thị thông minh thực sự là một cuộc chơi lớn, trong đó cần có những người cùng chơi có tầm ...
Giải Nobel Hòa bình 2020 và thông điệp về bảo đảm an ninh lương thực toàn cầu

Giải Nobel Hòa bình 2020 và thông điệp về bảo đảm an ninh lương thực toàn cầu

Giải Nobel Hòa bình dành cho WFP bởi nỗ lực góp phần vào việc bảo đảm an ninh lương thực trở thành một công cụ của hòa bình...
Tin thế giới 22/10: Mỹ gọi Trung Quốc là 'mối đe doạ', nói Nga-Iran định can thiệp bầu cử; Armenia-Azerbaijan lại cãi nhau

Tin thế giới 22/10: Mỹ gọi Trung Quốc là 'mối đe doạ', nói Nga-Iran định can thiệp bầu cử; Armenia-Azerbaijan lại cãi nhau

Mỹ chỉ trích Trung Quốc, nói Nga-Iran can thiệp bầu cử Mỹ, tình hình Azerbaijan-Armenia... là một số sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Tin thế giới 22/10: Mỹ gọi Trung Quốc là 'mối đe doạ', nói Nga-Iran định can thiệp bầu cử; Armenia-Azerbaijan lại cãi nhau

Tin thế giới 22/10: Mỹ gọi Trung Quốc là 'mối đe doạ', nói Nga-Iran định can thiệp bầu cử; Armenia-Azerbaijan lại cãi nhau

Mỹ chỉ trích Trung Quốc, nói Nga-Iran can thiệp bầu cử Mỹ, tình hình Azerbaijan-Armenia... là một số sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Thái Lan dỡ bỏ tình trạng khẩn cấp ở thủ đô Bangkok

Thái Lan dỡ bỏ tình trạng khẩn cấp ở thủ đô Bangkok

Kể từ 12h ngày 22/10 (theo giờ địa phương), tình trạng khẩn cấp nghiêm trọng tại thủ đô Bangkok sẽ được dỡ bỏ theo lệnh của Thủ tướng Thái Lan.
Ấn Độ: Chủ nghĩa đa phương đang gặp nguy hiểm, đã đến lúc phải cải tổ Liên hợp quốc

Ấn Độ: Chủ nghĩa đa phương đang gặp nguy hiểm, đã đến lúc phải cải tổ Liên hợp quốc

Ngoại trưởng Ấn Độ khẳng định, chủ nghĩa đa phương đang thực sự gặp nguy hiểm và cải tổ Liên hợp quốc là lợi ích chung của cộng đồng toàn cầu.
Bầu cử Mỹ vào giai đoạn nước rút, công ty truyền thông Trung Quốc 'chịu trận đủ'

Bầu cử Mỹ vào giai đoạn nước rút, công ty truyền thông Trung Quốc 'chịu trận đủ'

Trước thềm cuộc bầu cử Mỹ sắp diễn ra, Bộ Ngoại giao Mỹ đã liệt hoạt động của 6 công ty truyền thông Trung Quốc vào diện phái bộ nước ngoài.
Đối đầu ngoại giao Canada-Trung Quốc: Khúc mắc khó giải

Đối đầu ngoại giao Canada-Trung Quốc: Khúc mắc khó giải

Thời tiết Ottawa những ngày cuối tháng Mười đang trở lạnh, song quan hệ song phương Canada-Trung Quốc có lẽ còn 'lạnh' hơn.
Làn sóng covid-19 thứ hai ở châu Âu: Vì sao nên nỗi?

Làn sóng covid-19 thứ hai ở châu Âu: Vì sao nên nỗi?

Làn sóng covid-19 thứ hai dịch ở châu Âu không phải bởi dịch bệnh quá bất kham mà bởi không thật sự cầu thị với bài học từ làn sóng dịch bệnh trước.
Căng thẳng chính trị tại Thái Lan: Lắng nghe để thấu hiểu

Căng thẳng chính trị tại Thái Lan: Lắng nghe để thấu hiểu

Chính phủ Thái Lan đang tìm kiếm một giải pháp hòa bình, hiệu quả và bền vững nhằm giải quyết triệt để tình trạng căng thẳng hiện nay.
Bình thường hóa quan hệ với Israel: Sau Bahrain phải chăng sẽ là Sudan?

Bình thường hóa quan hệ với Israel: Sau Bahrain phải chăng sẽ là Sudan?

Sudan có thể theo bước Bahrain trở thành quốc gia tiếp theo bình thường hóa quan hệ với Israel trong năm nay, với sự tác động và thỏa thuận trao đổi với Mỹ.
Phiên bản di động