THỜI ĐẠI DỊCH COVID-19

Thời covid-19. Diện mạo mới của chính trị thế giới

Hà Linh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Trong thời kỳ chung sống với dịch bệnh covid-19 này, chính trị thế giới sẽ có diện mạo ra sao và chi phối thế nào đến hành xử và chính sách của các quốc gia? TG&VN giới thiệu một góc nhìn của tác giả Usman Ghani trên trang Modern Diplomacy.
TIN LIÊN QUAN
Kỳ I: Bảo đảm quyền được sống là ưu tiên hàng đầu
Hậu Covid-19 : Phản đề 'Tạm biệt toàn cầu hóa'
thoi covid 19 dien mao cua nen chinh tri the gioi
Thời đại dịch Covid-19: toàn cầu hóa sẽ chứng kiến sự đảo chiều nhiều mặt trong tương lai, theo đó sẽ xuất hiện chủ nghĩa bảo hộ, chiến tranh thương mại và hạn chế đi lại ở một mức độ nào đó. (Nguồn: Esther Schaarhüls CEO Spreewert)

Hầu hết đặc trưng của môi trường chính trị quốc tế là được định hình qua nhiều năm tháng. Tình hình hiện nay cho thấy đại dịch Covid-19 chỉ làm đậm nét hơn 5 đặc điểm cơ bản của tình hình thế giới đã có từ trước đại dịch.

Một là, tính đa cực gia tăng cùng quyền lực được phân tán theo chiều dọc và chiều ngang giữa các quốc gia và trong nội tại các quốc gia. Do đó, sức mạnh toàn cầu đặc biệt là sức mạnh kinh tế sẽ tiếp tục được tái phân bổ trong khi quyền lực nhà nước sẽ tiếp tục bị xói mòn do tác động ngày càng lớn của chủ thể phi nhà nước tốt lẫn xấu. Trong thế giới hiện tại, không một chủ thể nào có thể thành công mà không có sự hợp tác với các quốc gia khác. Với Mỹ, kể từ chiến tranh thế giới lần 2, đây là lần đầu tiên nước này vắng mặt trong vai trò lãnh đạo toàn cầu.

Hai là gia tăng cạnh tranh và căng thẳng giữa các cường quốc. Việc Mỹ-Trung đối đầu đã trở thành sự phát triển địa chính trị mang tính hệ quả, tác động và định hình thế giới trong tương lai. Căng thẳng chính trị giữa hai nước lên đến đỉnh điểm, bùng nổ chiến tranh thương mại và công nghệ trước khi đại dịch diễn ra sẽ còn tiếp tục kéo dài.

Tin liên quan
Covid-19 thách thức thế nào chủ nghĩa đa phương? Covid-19 thách thức thế nào chủ nghĩa đa phương?

Ba là, các cường quốc toàn cầu đang rút khỏi chủ nghĩa đa phương và hệ thống quốc tế dựa trên nguyên tắc. Trong khi đại dịch đòi hỏi sự đoàn kết và hợp tác quốc tế thì tại nhiều nơi lại thiếu vắng nhân tố này. Nhiều quốc gia đã từ bỏ các hiệp định và hiệp ước quốc tế, trong đó Mỹ đã từ bỏ một danh sách dài các hiệp ước như Thỏa thuận hạt nhân Iran, Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu, Hiệp ước Lực lượng hạt nhân tầm trung và Thỏa thuận Bầu trời mở, đồng thời rời bỏ các thể chế đa phương chủ chốt như Hội đồng Nhân quyền của Liên hợp quốc và Tổ chức Y tế thế giới (WHO).

Bốn là sự nổi lên của các nhà lãnh đạo theo chủ nghĩa dân túy. Các nhà lãnh đạo dân túy hành động đơn phương nhưng không bị chịu sự trừng phạt và họ cũng đang tìm cách định hình lại các quy tắc trò chơi trên thế giới và trong khu vực. Hầu hết trong số họ đều không coi trọng các chuẩn mực quốc tế.

Năm là, sẽ xuất hiện sự trỗi dậy tâm lý chống toàn cầu hóa vì nhiều lý do. Mỹ đe dọa rời WHO vĩnh viễn và cắt viện trợ cho cơ quan y tế chủ chốt của Liên hợp quốc. Hơn nữa, một số nhà lãnh đạo phương Tây sẽ từ chối cho hưởng các chế độ ưu đãi thương mại hiện có vì như thế họ sẽ không thể cạnh tranh được nữa. Tình hình này đòi hỏi phải định hình lại chuỗi cung ứng toàn cầu và giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc. Nhiều nước đang xem xét kế hoạch thiết lập các trung tâm sản xuất và cung ứng trong nước.

Tóm lại, toàn cầu hóa sẽ chứng kiến sự đảo chiều nhiều mặt trong tương lai, theo đó sẽ xuất hiện chủ nghĩa bảo hộ, chiến tranh thương mại và hạn chế đi lại ở một mức độ nào đó. Các nhà lãnh đạo dân túy cánh hữu sẽ tận dụng cuộc khủng hoảng y tế để củng cố chính sách ưu tiên của họ về việc đóng cửa biên giới, áp dụng luật nhập cư nghiêm ngặt và lệnh cấm di chuyển lao động tự do. Quan hệ Mỹ - Trung - được mô tả là chiến tranh lạnh kiểu mới - sẽ tác động lớn tới kinh tế toàn cầu cũng như trật tự quốc tế và thể chế đa phương.

Nhìn từ Trung Quốc: Quan hệ Mỹ-Trung Quốc trước ngã rẽ lịch sử

Nhìn từ Trung Quốc: Quan hệ Mỹ-Trung Quốc trước ngã rẽ lịch sử

TGVN. Quan hệ Trung - Mỹ xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ, những ngôn từ và cử chỉ ngoại giao thông thường nay ...

Tác động đa diện của virus corona chủng mới đến kinh tế và địa chính trị thế giới

Tác động đa diện của virus corona chủng mới đến kinh tế và địa chính trị thế giới

TGVN. Điều gì sẽ xảy ra nếu những kịch bản tồi tệ nhất về virus corona chủng mới (COVID-19) trở thành hiện thực và dịch ...

Sự nổi lên của nhà lãnh đạo trẻ hay xu thế mới của chính trị thế giới

Sự nổi lên của nhà lãnh đạo trẻ hay xu thế mới của chính trị thế giới

TGVN. Khái niệm về một nhà lãnh đạo giỏi vẫn được dựa trên số năm kinh nghiệm, bởi quan niệm rằng tri thức thường đi ...

(Theo Modern Diplomacy)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Lịch âm 14/4 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 14/4/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 14/4/2021

Lịch âm 14/4 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 14/4/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 14/4/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 14/4. Âm lịch hôm nay 14/4. Xem âm lịch hôm nay ngày 14/4/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 14 tháng 4 năm 2021 hôm nay.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 14/4/2021: Tuổi Dần tài lộc hưng vượng, tuổi Dậu được giúp sức trong công việc

Tử vi hôm nay - Xem tử vi 12 con giáp 14/4/2021: Tuổi Dần tài lộc hưng vượng, tuổi Dậu được giúp sức trong công việc

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 14/4/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
XSMT 14/4 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 4 14/4/2021 - SXMT 14/4 - xổ số hôm nay

XSMT 14/4 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 4 14/4/2021 - SXMT 14/4 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMT 14/4. Kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 4 ngày 14 tháng 4 năm 2021. KQXSMT thứ 4. SXMT 14/4. KQSXMT.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ 4 ngày 14/4/2021: Bọ Cạp bị tiểu nhân hãm hại, Song Tử xem đồng nghiệp như 'chiếu dưới'

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ 4 ngày 14/4/2021: Bọ Cạp bị tiểu nhân hãm hại, Song Tử xem đồng nghiệp như 'chiếu dưới'

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 14/4 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
XSMB 14/4 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 14/4/2021 - SXMB 14/4 - xổ số hôm nay

XSMB 14/4 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 14/4/2021 - SXMB 14/4 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMB 14/4. Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 ngày 14 tháng 4 năm 2021. KQXSMB thứ 4. SXMB 14/4. KQSXMB.
XSĐN 14/4 - Kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 14/4/2021 - SXĐN 14/4 - KQXSĐN thứ 4

XSĐN 14/4 - Kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 14/4/2021 - SXĐN 14/4 - KQXSĐN thứ 4

Baoquocte.vn. XSĐN 14/4. Xổ số Đồng Nai hôm nay ngày 14 tháng 4 năm 2021. xo so dong nai. KQXSĐN 14/4. KQXSĐN.
XSMN 14/4 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 14/4/2021 - SXMN 14/4 - xổ số hôm nay

XSMN 14/4 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 14/4/2021 - SXMN 14/4 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 14/4. Kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 ngày 14 tháng 4 năm 2021. KQXSMN thứ 4. SXMN 14/4. KQSXMN.
Điện mừng Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn

Điện mừng Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn

Baoquocte.vn. Nhân dịp ông Bùi Thanh Sơn được được bầu làm Bộ trưởng Bộ Ngoại giao, Lãnh đạo Bộ Ngoại giao các nước và tổ chức quốc tế đã gửi điện, ...
Lãnh đạo các nước tiếp tục gửi điện chúc mừng lãnh đạo Việt Nam

Lãnh đạo các nước tiếp tục gửi điện chúc mừng lãnh đạo Việt Nam

Baoquocte.vn. Lãnh đạo các nước đã gửi điện chúc mừng Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ.
Vụ cảnh sát Mỹ bắn tử vong công dân da màu: Cơn giận dữ dâng cao bất chấp giới nghiêm, Tổng thống Bịden gọi 'thảm kịch'

Vụ cảnh sát Mỹ bắn tử vong công dân da màu: Cơn giận dữ dâng cao bất chấp giới nghiêm, Tổng thống Bịden gọi 'thảm kịch'

Baoquocte.vn. Làn sóng biểu tình phản đối vụ cảnh sát bắn nhầm công dân da màu dẫn đến tử vong ở Minneapolis, Mỹ, đã biến thành bạo lực.
Tin thế giới 13/4: Ukraine cầu viện NATO; Nga cảnh cáo Mỹ; Trung Quốc 'đe' Mỹ 'đừng đùa với lửa'; Philippines 'vô cùng bất bình' ở Biển Đông

Tin thế giới 13/4: Ukraine cầu viện NATO; Nga cảnh cáo Mỹ; Trung Quốc 'đe' Mỹ 'đừng đùa với lửa'; Philippines 'vô cùng bất bình' ở Biển Đông

Baoquocte.vn. Căng thẳng Nga-Ukraine, Nga-NATO, Nga-Mỹ, Mỹ-Trung, Biển Đông, Iran-Israel và sự cố ở cơ sở hạt nhân Natanz là một số tin thế giới nổi bật.
Nhật Bản xả nước nhiễm xạ ra biển: Hàn Quốc triệu Đại sứ Nhật Bản, gấp rút đối phó, Trung Quốc phản ứng

Nhật Bản xả nước nhiễm xạ ra biển: Hàn Quốc triệu Đại sứ Nhật Bản, gấp rút đối phó, Trung Quốc phản ứng

Baoquocte.vn. Hàn Quốc triệu Đại sứ Nhật Bản tại Seoul sau khi Tokyo thông báo quyết định xả nước nhiễm xạ từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima ra biển.
Nga: Nguy cơ 'chiến' rất lớn, Mỹ hãy tránh xa Nga và bán đảo Crimea

Nga: Nguy cơ 'chiến' rất lớn, Mỹ hãy tránh xa Nga và bán đảo Crimea

Baoquocte.vn. Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov cho biết, Moscow đã cảnh báo Mỹ tránh xa Nga và Crimea, cho rằng nguy cơ xung đột là rất lớn.
Khôi phục thỏa thuận hạt nhân 2015: Nga kỳ vọng cứu vãn, Iran cảnh báo hành vi phá hoại, Mỹ vững quan điểm

Khôi phục thỏa thuận hạt nhân 2015: Nga kỳ vọng cứu vãn, Iran cảnh báo hành vi phá hoại, Mỹ vững quan điểm

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Nga cho biết, Moscow kỳ vọng thỏa thuận hạt nhân Iran 2015 sẽ được cứu vãn.
Sau 'bê bối ghế sofa' ở Thổ Nhĩ Kỳ, các lãnh đạo EU tuyên bố không cho phép bất cứ ai chia rẽ

Sau 'bê bối ghế sofa' ở Thổ Nhĩ Kỳ, các lãnh đạo EU tuyên bố không cho phép bất cứ ai chia rẽ

Baoquocte.vn. Chủ tịch Ủy ban châu Âu và Chủ tịch Hội đồng châu Âu đã có các cuộc gặp đầu tiên sau sự cố ngoại giao được gọi là 'bê bối ghế sofa'.
Tự nhận là 'tuyến phòng thủ chống Nga' của phương Tây, Ukraine mời gọi Mỹ mang tên lửa Patriot đến 'nhà'

Tự nhận là 'tuyến phòng thủ chống Nga' của phương Tây, Ukraine mời gọi Mỹ mang tên lửa Patriot đến 'nhà'

Baoquocte.vn. Tự nhận giữ tuyến phòng thủ chống Nga vì lợi ích của phương Tây, Kiev muốn Mỹ triển khai hệ thống tên lửa Patriot trên lãnh thổ Ukraine.
Nga-Ukraine căng thẳng, Thổ Nhĩ Kỳ lên tiếng: Lợi cả đôi đường

Nga-Ukraine căng thẳng, Thổ Nhĩ Kỳ lên tiếng: Lợi cả đôi đường

Baoquocte.vn. Trong lúc căng thẳng Nga-Ukraine đang ở khúc cao trào, việc Thổ Nhĩ Kỳ bất chợt tuyên bố ủng hộ Ukraine rõ ràng không phải là chuyện ngẫu nhiên. Bình luận.
EU-Thổ Nhĩ Kỳ: Mối quan hệ lạ kỳ!

EU-Thổ Nhĩ Kỳ: Mối quan hệ lạ kỳ!

Baoquocte.vn. Cuộc gặp tại Ankara ngày 6/4 một lần nữa cho thấy sự lạ kỳ trong mối quan hệ nhiều thăng trầm giữa Liên minh châu Âu (EU) và Thổ Nhĩ Kỳ.
Tàu Iran bị tấn công trên Biển Đỏ: Tình cờ, không bất ngờ

Tàu Iran bị tấn công trên Biển Đỏ: Tình cờ, không bất ngờ

Baoquocte.vn. Việc tàu Iran bị tấn công trên Biển Đỏ cùng lúc diễn ra đàm phán Mỹ-Iran về JCPOA là tình cờ, song lại không bất ngờ. Bình luận của TG&VN.
Căng thẳng Nga-Ukraine tại Đông Ukraine: Dễ nóng, khó nguội

Căng thẳng Nga-Ukraine tại Đông Ukraine: Dễ nóng, khó nguội

Baoquocte.vn. Căng thẳng Nga-Ukraine đang leo thang, đặc biệt sau khi Nga điều 8.500 quân tới biên giới, miền Đông Ukraine. Có gì đáng chú ý quanh chuyện này? Bình luận của TG&VN.
Quan hệ Canada-Trung Quốc: Căng thẳng cũ, xu hướng mới

Quan hệ Canada-Trung Quốc: Căng thẳng cũ, xu hướng mới 1

Baoquocte.vn. Phát biểu của quan chức Trung Quốc về Canada báo hiệu thay đổi mới trong hành xử của Bắc Kinh. Bình luận của TG&VN.
EU rối bời chuyện vaccine Covid-19

EU rối bời chuyện vaccine Covid-19

Baoquocte.vn. Không phải ngẫu nhiên mà chuyện xuất khẩu, phân bố và hộ chiếu vaccine Covid-19 lại là tâm điểm thảo luận của EU. Bình luận của TG&VN.
Gốc rễ căng thẳng Nga-Ukraine và câu chuyện 'ăn miếng trả miếng'

Gốc rễ căng thẳng Nga-Ukraine và câu chuyện 'ăn miếng trả miếng'

Baoquocte.vn. Nga và Ukraine vừa tăng cường hiện diện quân sự tại khu vực biên giới, vừa cáo buộc nhau có “hành vi khiêu khích”. Liệu sẽ nổ ra một cuộc xung đột tại miền Đông ...
Chiến lược 'con sói đơn độc' nguy hiểm của các tổ chức khủng bố ở Indonesia

Chiến lược 'con sói đơn độc' nguy hiểm của các tổ chức khủng bố ở Indonesia

Baoquocte.vn. Hành động đơn lẻ kiểu “con sói đơn độc” và đánh bom liều chết là những lựa chọn chiến lược của Tổ chức khủng bố Jamaah Ansharut Daulah (JAD).
Nga - Italy: Nội tình vụ việc 'nghiêm trọng nhất' kể từ Chiến tranh Lạnh

Nga - Italy: Nội tình vụ việc 'nghiêm trọng nhất' kể từ Chiến tranh Lạnh

Baoquocte.vn. Giới thạo tin đang phỏng đoán về hệ lụy căng thẳng trong quan hệ NATO-Nga và Nga - Italy sau vụ bê bối gián điệp vừa bị phanh phui tại Rome.
Thỏa thuận JCPOA quan trọng với quan hệ Mỹ-Iran như thế nào?

Thỏa thuận JCPOA quan trọng với quan hệ Mỹ-Iran như thế nào?

Baoquocte.vn. Từng được gọi là 'thỏa thuận hạt nhân của thế kỷ', JCPOA đã phải trải qua nhiều thăng trầm và suýt chút nữa đẩy quan hệ Mỹ-Iran xuống vực thẳm.
Jordan: 'Sóng ngầm âm ỉ' và khủng hoảng trong khủng hoảng

Jordan: 'Sóng ngầm âm ỉ' và khủng hoảng trong khủng hoảng

Baoquocte.vn. Jordan vừa đập tan một âm mưu đe dọa tới ‘an ninh và ổn định’ quốc gia. Những người bị bắt giữ đều có quan hệ mật thiết với Hoàng tộc.
Có gì đáng chú ý trong cuộc điều tra nguồn gốc Covid-19 của WHO?

Có gì đáng chú ý trong cuộc điều tra nguồn gốc Covid-19 của WHO?

Baoquocte.vn. Liệu Covid-19 có thực sự bắt nguồn từ chợ hải sản Vũ Hán hay là một sản phẩm từ một phòng thí nghiệm? Những giả thuyết đó hiện vẫn chưa được làm sáng tỏ.
Quan hệ Ukraine-Thổ Nhĩ Kỳ: Ai đang cần ai?

Quan hệ Ukraine-Thổ Nhĩ Kỳ: Ai đang cần ai?

Baoquocte.vn. Liệu máy bay chiến đấu không người lái (UCAV) của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ trở thành 'cứu cánh' cho Ukraine nếu căng thẳng Nga-Ukraine leo thang.
Căng thẳng Iran-Israel: Bóng đen thủy chiến Vịnh Persia vẫn bao trùm Trung Đông

Căng thẳng Iran-Israel: Bóng đen thủy chiến Vịnh Persia vẫn bao trùm Trung Đông

Baoquocte.vn. Vụ tấn công hôm 6/4 nhằm vào tàu bán quân sự Iran ở ngoài khơi Vịnh Persia, đã làm gia tăng nguy cơ bùng phát một cuộc thủy chiến.
Báo Mỹ đánh giá sự thành công trong việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo của Việt Nam

Báo Mỹ đánh giá sự thành công trong việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo của Việt Nam

Baoquocte.vn. Mới đây, báo Mỹ The Washington Times đăng tải bài viết liên quan tới việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo của Việt Nam.
Lãnh sự danh dự Sandra Scagliotti tin tưởng ban lãnh đạo mới của Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò trên trường quốc tế

Lãnh sự danh dự Sandra Scagliotti tin tưởng ban lãnh đạo mới của Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò trên trường quốc tế

Baoquocte.vn. Lãnh sự danh dự Sandra Scagliotti tin tưởng ban lãnh đạo mới của Việt Nam sẽ tiếp nối những thành công của nhiệm kỳ trước.
Giới học giả và truyền thông Nga đặt niềm tin vào ban lãnh đạo mới của Việt Nam

Giới học giả và truyền thông Nga đặt niềm tin vào ban lãnh đạo mới của Việt Nam

Baoquocte.vn. Giới chuyên gia, học giả và truyền thông Nga đã dành sự quan tâm lớn đến quá trình kiện toàn nhân sự ban lãnh đạo cấp cao của Việt Nam.
Chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc: Bình mới, rượu cũ?

Chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc: Bình mới, rượu cũ?

Baoquocte.vn. Nhà nghiên cứu Ryan Hass cho rằng dù có một số thay đổi nhưng chính sách của chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden với Trung Quốc chưa khác nhiều so với trước.
Phiên bản di động