Thái Lan đặt cược cải cách giáo dục để phá 'bẫy thu nhập trung bình'

Lan Băng
Phó Thủ tướng Thái Lan Yodchanan Wongsawat tin rằng ông đã tìm ra chìa khóa để giúp đất nước thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình” kéo dài hàng thập kỷ, đó là phát triển nguồn nhân lực.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Phó Thủ tướng Yodchanan Wongsawat cho rằng chìa khóa để giúp Thái Lan thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình” kéo dài nhiều thập kỷ nằm ở phát triển nguồn nhân lực. (Nguồn: Bangkok Post)
Phó Thủ tướng Yodchanan Wongsawat cho rằng chìa khóa để giúp Thái Lan thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình” kéo dài nhiều thập kỷ nằm ở phát triển nguồn nhân lực. (Nguồn: Bangkok Post)

Hiện ông đang đặt cược tương lai đất nước vào một lộ trình cải cách giáo dục đầy tham vọng, nhằm đưa Thái Lan trở thành nền kinh tế giá trị cao.

“Việc tái cấu trúc sẽ được thực hiện thông qua cải cách lập pháp lấy giáo dục làm trung tâm, được gọi là dự luật Vốn con người”, chính là kế hoạch xây dựng một đạo luật giáo dục quốc gia mang tính đột phá.

Bốn trụ cột cải cách

Với cương vị Bộ trưởng Bộ Giáo dục Đại học, Khoa học, Nghiên cứu và Đổi mới, ông Yodchanan là một trong 8 thành viên nội các thuộc đảng Pheu Thai – đối tác liên minh lớn thứ hai. Các bộ chủ chốt khác do đảng này nắm giữ gồm Giáo dục, Lao động, Phát triển xã hội và An ninh con người, cùng Nông nghiệp và Hợp tác xã.

Các cải cách của ông Yodchanan nhằm mở rộng giáo dục vượt ra ngoài khuôn khổ lớp học, xây dựng nền tảng vốn con người vững chắc để thích ứng với một nền kinh tế toàn cầu ngày càng biến động và khó lường.

Dự luật Vốn con người có 4 mục tiêu: Nâng cao năng lực nghề nghiệp của giáo viên; tạo ra các lộ trình học tập linh hoạt, gắn với quyền của người học; tối đa hóa tiềm năng của giáo dục miễn phí thông qua phân bổ ngân sách hiệu quả hơn; và phát triển nguồn nhân lực phù hợp nhu cầu thị trường lao động thông qua một “Siêu ủy ban năng suất”.

Ông cho biết, chiến lược cải cách cũng sẽ đồng bộ hóa các cơ quan quản lý giáo dục vốn đang hoạt động rời rạc. “Chúng tôi sẽ theo đuổi các mục tiêu này bằng cách phá vỡ các rào cản cục bộ”, khu vực công và tư sẽ hợp tác để xây dựng một hệ sinh thái học tập đáp ứng nhu cầu thực tế.

Tham vọng lớn

Dự luật này sẽ là nền tảng trong tầm nhìn phát triển quốc gia mới của chính phủ, dựa trên khoa học và công nghệ. “Mục tiêu là đáp ứng nhu cầu thị trường lao động và tạo cơ hội cho mọi người”, ông nói. “Một nền giáo dục tốt sẽ cung cấp nguồn nhân lực chất lượng, là nền tảng cho động lực tăng trưởng mới của Thái Lan”.

Dự luật đã tổng hợp điểm mạnh của tất cả các dự thảo luật giáo dục do các đảng khác đề xuất, nhằm đẩy nhanh tiến trình lập pháp và xác định rõ định hướng. “Chúng tôi sẽ thực hiện điều này trong vòng 2 năm”, ông bổ sung.

Được ban hành từ năm 1999, Luật Giáo dục quốc gia hiện hành được đánh giá là lỗi thời, nhưng các nỗ lực cải cách trước đây đều chưa thành công. Cuối năm ngoái, Quốc hội đã chuẩn bị xem xét một dự luật mới, nhưng quá trình bị gián đoạn do cuộc bầu cử sớm và việc giải tán Hạ viện.

Trợ lý Giáo sư Athapol Anunthavorasakul (Đại học Chulalongkorn) bày tỏ sự ủng hộ đối với nỗ lực cải cách của vị Bộ trưởng mới, cho rằng tầm nhìn như vậy hiếm thấy trong giới chính trị.

“Ông ấy tiếp nhận nhiệm vụ với ý chí chính trị rõ ràng nhằm giải quyết các vấn đề mang tính cấu trúc”. Thay vì để các cơ quan hoạt động độc lập, ông Yodchanan cam kết thúc đẩy hợp tác liên ngành để triển khai chiến lược. Ông Athapol cho rằng, “khi các bên chỉ tập trung vào mục tiêu ngắn hạn riêng lẻ, nỗ lực thường bị lãng phí. Ngược lại, sự phối hợp chặt chẽ có thể mang lại kết quả trong ngắn, trung và dài hạn”.

Thái Lan đang thúc đẩy một lộ trình cải cách giáo dục đầy tham vọng nhằm đưa nền kinh tế lên phân khúc giá trị cao. (Nguồn: Thai PBS)
Thái Lan đang thúc đẩy một lộ trình cải cách giáo dục đầy tham vọng nhằm đưa nền kinh tế lên phân khúc giá trị cao. (Nguồn: Thai PBS)

Rào cản không nhỏ

Tuy nhiên, ông Athapol cũng cảnh báo vẫn còn nhiều rào cản mang tính cấu trúc. Chẳng hạn “mức độ hợp tác giữa các nhóm chính trị, công chức và các bên liên quan trong giáo dục sẽ đi xa đến đâu” trong khi phong cách làm việc quan liêu cứng nhắc vốn ăn sâu trong các cơ quan Thái Lan. Mỗi cơ quan thường chỉ tập trung vào các chỉ tiêu riêng.

Cách làm này “từ lâu đã là rào cản đối với cải cách giáo dục” và hiện chính phủ dự kiến giải quyết vấn đề bằng các công cụ như “Siêu ủy ban vốn nhân lực” và một lộ trình buộc 5 bộ phối hợp với nhau. Theo ông Athapol, “nếu vượt qua được thách thức này, chúng ta sẽ thấy một bộ máy hành chính được tái cấu trúc”.

Bên cạnh đó, yếu tố then chốt là sự tham gia rộng rãi của xã hội. “Người dân lo ngại rằng nếu chính phủ vội vàng thông qua luật, cải cách sẽ chỉ mang tính hình thức, như rượu cũ trong bình mới”.

Thách thức thứ ba là phá vỡ cấu trúc giáo dục truyền thống thông qua hệ thống “ngân hàng tín chỉ”, cho phép chuyển đổi kinh nghiệm và kỹ năng trong công việc thành tín chỉ học tập. “Nhưng việc xây dựng cơ chế công nhận và thuyết phục nhà tuyển dụng sẽ không dễ dàng”, ông nói.

Thách thức thứ tư là đảm bảo quá trình chuyển đổi suôn sẻ, khi tất cả các bên liên quan, từ giáo viên đến nhà quản lý đều cần thời gian thích nghi với hệ thống mới.

Lộ trình 5 năm

Ngày 20/4, Bộ trưởng Giáo dục Prasert Jantararuangtong đã công bố lộ trình cải cách giáo dục 5 năm, bắt đầu từ năm nay với việc cải tổ cơ cấu và giảm gánh nặng hành chính cho giáo viên để họ tập trung vào giảng dạy.

Năm tiếp theo, hệ thống quản lý và bếp ăn trường học sẽ được tập trung hóa, cơ chế ngân sách mới được triển khai và các trung tâm bảo vệ quyền người học khu vực sẽ được thành lập.

Đến năm 2028, trọng tâm sẽ chuyển sang nâng cao chất lượng giáo viên thông qua cải thiện cơ sở đào tạo và chuẩn bị cho chương trình học mới. Năm sau đó, trí tuệ nhân tạo sẽ được áp dụng để hỗ trợ giảng dạy và cải thiện phân bổ ngân sách.

Đến năm thứ năm (2030), mục tiêu là sinh viên tốt nghiệp đạt chuẩn quốc tế và có thể tiếp cận việc làm chất lượng cao.

Ông Peerawit Khantisuk, thành viên nhóm chính sách của đảng Pheu Thai cho biết, “trong khi chuẩn bị dự luật giáo dục quốc gia mới, chúng tôi cũng sẽ triển khai các biện pháp khác”. Các cơ quan sẽ vận hành đồng bộ ngay từ đầu, Bộ Thương mại cũng được huy động để giảm áp lực tài chính cho phụ huynh, qua đó giảm tỷ lệ bỏ học.

Giáo sư Sompong Jitradub, cố vấn Quỹ Bình đẳng Giáo dục đánh giá tổng thể các tín hiệu là tích cực, nhưng cho rằng cải cách hiện mới giải quyết khoảng 30% vấn đề. “Rào cản lớn nhất vẫn là bộ máy quản lý tập trung nặng nề, vốn hạn chế các bước tiến cải cách đáng kể”, ông nói.

Tổng thể, kế hoạch cải cách giáo dục của Thái Lan mang tham vọng lớn và định hướng rõ ràng, nhưng thành công sẽ phụ thuộc vào khả năng vượt qua các rào cản thể chế và tạo được sự phối hợp thực chất giữa các bên liên quan.

5 cách nhập cảnh Trung Quốc không cần visa - Bạn đã biết chưa?

Trung Quốc liên tục mở rộng chính sách miễn visa trong những năm gần đây. Dưới đây là tóm tắt các quy định mới nhất.

Giao hàng hoả tốc: Cuộc cách mạng 'âm thầm' của tiêu dùng Trung Quốc

Với hơn 60 tỷ đơn trong năm 2025, giao hàng trong 30 phút đang định hình lại hành vi tiêu dùng, buộc doanh nghiệp Trung ...

Thái Lan tăng tốc trong cuộc đua trở thành trung tâm kinh tế Halal hàng đầu thế giới

Trong cuộc đua tiến sâu vào thị trường Halal trị giá hàng chục nghìn tỷ USD, Thái Lan đang tăng tốc với tham vọng trở ...

Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Sau khi căng thẳng xung đột biên giới Campuchia - Thái Lan leo thang vào giữa năm 2025, Trung Quốc đã liên tục tiến hành ...

Khủng hoảng eo biển Hormuz mở cơ hội cho dự án Land Bridge của Thái Lan

Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Giao thông Thái Lan Phipat Ratchakitprakarn cho rằng, dự án Land Bridge trị giá khoảng 1.000 tỷ Baht (28 ...

(theo Thai PBS)

Đọc thêm

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Tổng thống Mỹ bày tỏ không hài lòng về thâm hụt thương mại với Canada

Ngày 21/11, Tổng thống Donald Trump cho biết, Mỹ và Canada sẽ sớm đạt được một thỏa thuận thương mại.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (23/11): Bắc Bộ đêm và sáng sớm trời rét; cả nước ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (23/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Ngoại giao kinh tế Việt Nam tại Malaysia: Từ kết nối đến hợp tác thực chất

Chiều 22/11, Chương trình kết nối doanh nghiệp Việt Nam và Malaysia đã diễn ra với sự tham gia của 41 doanh nghiệp hai nước.
Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Định vị ngành tôm Việt Nam: Không phải là chuyện vẽ thêm khẩu hiệu mới, mà là làm rõ lợi thế cốt lõi và tháo gỡ điểm nghẽn

Trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ 2 năm 2026, ngày 22/11, đã diễn ra Diễn đàn tôm Việt Nam - Giải pháp phát triển bền vững.
Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Khủng hoảng năng lượng: Người dân Ukraine chuẩn bị cho một mùa Đông nhiều bất định

Các cuộc tấn công của Nga vào hệ thống năng lượng Ukraine khiến hàng triệu người dân phải đối mặt với nguy cơ thiếu điện, sưởi ấm.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức sau bê bối gian lận thi bằng AI

Quyết định của ông Choi Kyo-jin được đưa ra sau kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia, trong bối cảnh lo ngại về gian lận bằng công nghệ AI ...
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ gọi ông Putin là 'bạn tôi', Đặc phái viên Nga lên tiếng, hé lộ nhiều trao đổi quan trọng

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định mối quan hệ cá nhân tốt đẹp với người đồng cấp Nga Vladimir Putin, gọi nhà lãnh đạo Nga là “bạn tôi”.
Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ - Iran đồng loạt phát tín hiệu muốn đạt thỏa thuận, giữa lằn ranh đỏ vẫn có 'giải pháp công bằng'

Mỹ và Iran cùng phát đi tín hiệu sẵn sàng hướng tới một thỏa thuận chấm dứt xung đột kéo dài gần 9 tháng qua, dù vẫn còn những bất đồng về các điều kiện ...
Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Đất hiếm ở một châu lục có tiềm năng thay thế nguồn cung từ Trung Quốc

Châu Phi được đánh giá có tiềm năng trở thành một nguồn cung thay thế đáng kể nếu đẩy nhanh khai thác, chế biến và tinh luyện đất hiếm.
Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Tình hình Mỹ-Iran: Washington trừng phạt các thực thể liên quan đến kinh doanh dầu mỏ, ông Trump chịu một sức ép

Cập nhật những diễn biến mới nhất trong quan hệ Mỹ-Iran ngày hôm nay.
Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Mỹ nói châu Âu né tránh đối thoại với Tổng thống Putin

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định các quốc gia châu Âu đang muốn ‘thu mình lại’ hòng né tránh việc đối thoại với Tổng thống Nga.
Ukraine 'nóng lòng' muốn phương Tây làm rõ một việc, không phải bằng lời nói mà phải cam kết trên giấy

Ukraine 'nóng lòng' muốn phương Tây làm rõ một việc, không phải bằng lời nói mà phải cam kết trên giấy

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kiev vẫn chưa nhận được các cam kết bằng văn bản, làm rõ cách thức bảo đảm an ninh theo mô hình Điều 5 NATO.
Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga và những vấn đề đặt ra với thế giới

Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga và những vấn đề đặt ra với thế giới

Thượng đỉnh Trung-Mỹ-Nga bên lề Hội nghị cấp cao APEC tại Thâm Quyến (Trung Quốc) ngày 19/11 khép lại với tuyên bố chung về những vấn đề chiến lược.
Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Thổ Nhĩ Kỳ đang đẩy mạnh vai trò trung gian hòa giải nhờ khả năng tiếp xúc với các bên xung đột tại khu vực.
Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Thượng đỉnh Anh - EU: Gió đổi chiều ở London

Mong muốn hội nhập trở lại với châu lục đang chi phối bầu không khí London trước Hội nghị thượng đỉnh EU - Anh vào cuối tuần này.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Chính sách công nghiệp đang 'hồi sinh' ở Đông Á và trên toàn thế giới

Liệu sự phục hồi chính sách công nghiệp ở Đông Á có mang lại tăng trưởng bền vững, thịnh vượng rộng khắp và khả năng phục hồi kinh tế tốt hơn hay không vẫn còn ...
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Phiên bản di động