Afghanistan: Trung Quốc trước lựa chọn mới

Đức Khải
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Việc Mỹ ngậm ngùi rút khỏi Afghanistan sau cuộc chiến 20 năm sẽ để lại khoảng trống chiến lược cho nhiều “ông lớn”, đặc biệt là Trung Quốc. Nhưng ở một xứ sở vốn khốc liệt như Afghanistan, sẽ không chỉ có niềm vui cho những người thay thế Mỹ.
Việc Mỹ rút khỏi Afghanistan sẽ để lại khoảng trống chiến lược cho nhiều nước lớn, trong đó có Trung Quốc. (Nguồn: CNBC)
Việc Mỹ rút khỏi Afghanistan sẽ để lại khoảng trống chiến lược cho nhiều nước lớn, trong đó có Trung Quốc. (Nguồn: CNBC)

Sau vụ tấn công tàn khốc ngày 11/9, Mỹ bắt đầu đưa quân đến Afghanistan nhằm tiêu diệt khủng bố và dựng lên một chính quyền thân Mỹ. Nhưng nước Mỹ đã quên rằng, Afghanistan bí ẩn và khốc liệt đã từng là tử địa cho các siêu cường trong lịch sử, từ Alexandar Đại đế đến đế chế Anh rồi Liên Xô và giờ đây là Mỹ.

Lợi mới lo cũ

Việc Mỹ sa lầy tại Afghanistan hơn hai thập niên có thể là kịch bản mà Trung Quốc và một vài quốc gia khác vừa muốn kéo dài lại vừa muốn kết thúc. Trung Quốc muốn kéo dài để “nhường” sự ác liệt ở Afghanistan cho Mỹ và đồng minh nhằm rảnh chân tập trung vào hạn chế sự lớn mạnh của các nhóm khủng bố vốn “ghét” Bắc Kinh, thuận lợi cho việc triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI).

Nhưng mở rộng BRI qua Afghanistan thì nỗi lo lớn nhất của Trung Quốc lại là an ninh, là các nhóm thánh chiến ủng hộ người Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương. Việc giữ chân Mỹ và đồng minh tại Afghanistan đã mang lại lợi ích cho Trung Quốc về nhiều mặt, cho phép Trung Quốc mở rộng BRI tới khu vực bộ lạc Balochistan của Pakistan và khu vực Trung Á và giảm thiểu áp lực khủng bố từ các phần tử thánh chiến.

Nhưng giờ đây, việc Mỹ rút khỏi Afghanistan sẽ tạo điều kiện cho Taliban và các nhóm thánh chiến có không gian hoạt động rộng hơn, hồi sinh sức mạnh nhanh hơn. Taliban tuyên bố đã chiếm được hơn 85% lãnh thổ Afghanistn chỉ trong vòng 60 ngày từ khi Mỹ rút quân.

Điều này khiến Bắc Kinh sẽ phải đối mặt với nguy cơ khủng bố cao hơn và phải tính lại kế hoạch Afghanistan hậu Mỹ.

Nhóm ly khai Baloch và Sindhi ở Pakistan đã gia tăng tấn công vào lợi ích Trung Quốc, đặc biệt là các dự án thuộc Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Pakistan (CPEC) – dự án trọng điểm của BRI ở Nam Á, thậm chí tấn công cả Đại sứ Trung Quốc tại Pakistan khi ông này đi thị sát CPEC tại tỉnh Balochistan.

Thủ lĩnh phong trào Hồi giáo Turkestan cũng đã bắt đầu chuyển các chiến binh Duy Ngô Nhĩ từ tỉnh Idlib của Syria đến sát Tân Cương.

Thế chân vạc mới

Một trong những hạn chế trong quan hệ Trung Quốc - Afghanistan là chưa có kết nối đường bộ. Nếu giữa hai nước có kết nối như vậy thì tình hình chính trị và an ninh hiện nay ở Afghanistan đã khác rất nhiều và phong trào cánh tả ở Afghanistan vốn nghiêng về Trung Quốc cũng đã không biến mất từ những năm 1980. Mỹ có thể cũng không bị cầm chân ở Afghanistan lâu như vậy.

Tuy Trung Quốc và Afghanistan có chung đường biên giới dài trên 74 km nhưng chỉ có thể kết nối qua con đèo duy nhất ở độ cao 5.000 mét là Wakhjir. Tuy nhiên, đèo Wakhjir lại không phải là một điểm giao cắt chính thức và không có đường dẫn từ phía Afghanistan cho dù đây là một phần của Con đường Tơ lụa.

Để chuẩn bị cho một Afghanistan hậu Mỹ, Bắc Kinh đã bắt đầu mở rộng BRI trên lãnh thổ Afghanistan với sự hậu thuẫn của Pakistan. Chính phủ Afghanistan cũng đã nhanh chóng làm một con đường dài 50 km, trị giá 5 triệu USD trên địa hình gồ ghề để lần đầu tiên kết nối được với Trung Quốc bằng đường bộ.

Tin liên quan
Tình hình Afghanistan: Nga kêu gọi hành động trước khi quá muộn, Trung Quốc nên nghĩ về vai trò của mình? Tình hình Afghanistan: Nga kêu gọi hành động trước khi quá muộn, Trung Quốc nên nghĩ về vai trò của mình?

Afghanistan ban đầu không nằm trong BRI do lo ngại về an ninh. Nhưng giờ đây, Bắc Kinh đã có thể mở rộng BRI đến Afghanistan thông qua CPEC với sự hậu thuẫn của Pakistan. Năm 2016, Trung Quốc và Afghanistan đã ký thỏa thuận về ba lĩnh vực mà Afghanistan có lợi thế đặc biệt cho BRI là vận chuyển hàng hóa, năng lượng và dữ liệu số.

Đến nay, hai bên đã thực hiện một số dự án như Con đường Tơ lụa Kỹ thuật số, Dự án Vận tải Đường sắt đặc biệt Trung Quốc - Afghanistan, hành lang hàng không Kabul - Urumqi… Thủ lĩnh Taliban gần đây cũng tuyên bố có quan hệ tốt với Bắc Kinh, hoan nghênh Trung Quốc đầu tư vào Afghanistan và sẵn sàng đàm phán, đảm bảo an ninh cho các lợi ích của Trung Quốc.

Sức hấp dẫn của Afghanistan

Bên cạnh lợi ích về kinh tế, khi Afghanistan kết nối trực tiếp với Trung Quốc, mối quan hệ chính trị giữa Kabul với Bắc Kinh cũng sẽ được cải thiện. Khi đó, môi trường an ninh và ổn định chính trị ở Afghanistan sẽ trở thành ưu tiên hàng đầu của Trung Quốc. Hiện Trung Quốc là đối tác thương mại lớn thứ hai của Afghanistan với chỉ khoảng 1,19 tỷ USD nhưng con số này sẽ tăng gấp ba mỗi năm nếu an ninh được bảo đảm.

Afghanistan là quốc gia giàu tài nguyên được ước tính có giá trị trên ba nghìn tỷ USD. Các tài nguyên này có thể trở thành nguồn FDI lớn và đóng góp đáng kể như một nguồn nguyên liệu lớn cho tất cả các thành viên BRI. Afghanistan có vị trí địa chính trị nằm giữa Nam Á, Trung Á, Trung Quốc và Trung Đông, có thể liên kết tất cả các khu vực này và đặc biệt thuận lợi trong vận chuyển từ Trung Á giàu năng lượng sang Nam Á nghèo năng lượng.

Nhưng để có được những lợi thế đó, Trung Quốc cũng sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt về an ninh bởi khi ảnh hưởng của Taliban lớn mạnh trở lại, có thể Bắc Kinh sẽ phải đương đầu với những cuộc tấn công của Taliban và các phong trào Hồi giáo cực đoan khác.

Tình hình Afghanistan: Taliban ‘tung’ đề nghị lớn

Tình hình Afghanistan: Taliban ‘tung’ đề nghị lớn

Ngày 15/7, nhà đàm phán của chính phủ Afghanistan Nader Nadery cho biết, lực lượng Taliban đã đề xuất ngừng bắn 3 tháng, đổi lại ...

Tình hình Afghanistan nguy hiểm, Mỹ mở đường tháo chạy cho các đồng minh

Tình hình Afghanistan nguy hiểm, Mỹ mở đường tháo chạy cho các đồng minh

Ngày 14/7, một quan chức cấp cao trong chính quyền Mỹ cho biết, các chuyến bay di tản những người Afghanistan xin cấp thị thực ...

Bài viết cùng chủ đề

Tình hình Afghanistan

Đọc thêm

Bất chấp Covid-19, Trung Quốc vẫn duy trì sức hút khó cưỡng với nhà đầu tư nước ngoài

Bất chấp Covid-19, Trung Quốc vẫn duy trì sức hút khó cưỡng với nhà đầu tư nước ngoài

Baoquocte.vn. Những dữ liệu vĩ mô cho thấy động lực thu hút đầu tư nước ngoài của Trung Quốc đang rất mạnh mẽ.
Cán bộ tiền công vụ năm 2022 trải nghiệm thực tế tại các tổ chức quốc tế và Cục Đối ngoại, Bộ Quốc phòng

Cán bộ tiền công vụ năm 2022 trải nghiệm thực tế tại các tổ chức quốc tế và Cục Đối ngoại, Bộ Quốc phòng

Baoquocte.vn. Các cán bộ khóa bồi dưỡng tiền công vụ năm 2022 của Bộ Ngoại giao đã trải nghiệm thực tế tại các tổ chức quốc tế và Cục Đối ngoại, ...
Ngày làm việc thứ hai của Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII

Ngày làm việc thứ hai của Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII

Baoquocte.vn. Ngày 4/10, Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII bước vào ngày làm việc thứ hai.
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp Viện trưởng Tổng Viện Kiểm sát Liên bang Nga

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp Viện trưởng Tổng Viện Kiểm sát Liên bang Nga

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước đề nghị Viện Kiểm sát hai nước cần tập trung triển khai linh hoạt, thực hiện hiệu quả Chương trình hợp tác phù hợp với tình hình ...
Điện chia buồn về thảm kịch tại sân vận động Kanjuruhan, Indonesia

Điện chia buồn về thảm kịch tại sân vận động Kanjuruhan, Indonesia

Baoquocte.vn. Được tin tại sân vận động Kanjuruhan xảy ra thảm kịch làm hơn một trăm người thiệt mạng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã gửi điện chia buồn.
Khủng hoảng năng lượng: Mua theo giá Mỹ, bán giá châu Âu, nhà sản xuất LNG Mỹ vẫn khó 'đắc lợi'?

Khủng hoảng năng lượng: Mua theo giá Mỹ, bán giá châu Âu, nhà sản xuất LNG Mỹ vẫn khó 'đắc lợi'?

Baoquocte.vn. Mỹ, nhà cung cấp khí đốt thiên nhiên hóa lỏng lớn nhất thế giới, đang tận dụng triệt để cơn sốt LNG để tối đa lợi ích. Nhưng mọi thứ ...
Tin thế giới 4/10: Thượng viện Nga đi bước quan trọng; Đức bi quan 'chẳng có đường hầm mà tìm ra ánh sáng'; tên lửa Triều Tiên chiếm sóng

Tin thế giới 4/10: Thượng viện Nga đi bước quan trọng; Đức bi quan 'chẳng có đường hầm mà tìm ra ánh sáng'; tên lửa Triều Tiên chiếm sóng

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, Triều Tiên phóng tên lửa, quan hệ Nga-Đức, mối đe dọa hạt nhân... là một số tin thế giới nổi bật trong 24 giờ qua.
XSMB 5/10, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 5/10/2022. dự đoán XSMB 5/10/2022

XSMB 5/10, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 5/10/2022. dự đoán XSMB 5/10/2022

Baoquocte.vn. XSMB 5/10 - Trực tiếp xổ số miền Bắc hôm nay 5/10/2022. xổ số hôm nay ngày 5 tháng 10. dự đoán xổ số miền Bắc. xổ số hôm nay ...
Covid-19 ngày 4/10: Thêm 1.020 ca mắc mới, hơn 800 ca khỏi bệnh, 2 F0 tử vong

Covid-19 ngày 4/10: Thêm 1.020 ca mắc mới, hơn 800 ca khỏi bệnh, 2 F0 tử vong

Baoquocte.vn. Theo Bộ Y tế, ngày 4/10, Việt Nam có 1.020 ca mắc mới. Như vậy tính từ đầu dịch, Việt Nam có 11.482.334 ca nhiễm Covid-19.
Bệnh nhân mắc đậu mùa khỉ tại TP. Hồ Chí Minh đã âm tính với virus

Bệnh nhân mắc đậu mùa khỉ tại TP. Hồ Chí Minh đã âm tính với virus

Baoquocte.vn. Những thông tin mới nhất về tình trạng của bệnh nhân đậu mùa khỉ đầu tiên từ các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP. Hồ Chí Minh chiều ...
Tin thế giới 4/10: Thượng viện Nga đi bước quan trọng; Đức bi quan 'chẳng có đường hầm mà tìm ra ánh sáng'; tên lửa Triều Tiên chiếm sóng

Tin thế giới 4/10: Thượng viện Nga đi bước quan trọng; Đức bi quan 'chẳng có đường hầm mà tìm ra ánh sáng'; tên lửa Triều Tiên chiếm sóng

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine, Triều Tiên phóng tên lửa, quan hệ Nga-Đức, mối đe dọa hạt nhân... là một số tin thế giới nổi bật trong 24 giờ qua.
Nga xác nhận bước tiến mới của quân đội Ukraine vào Kherson

Nga xác nhận bước tiến mới của quân đội Ukraine vào Kherson

Baoquocte.vn. Nga xác nhận lực lượng vũ trang Ukraine đã tiến vào làng Dudchany, huyện Beryslavsky thuộc tỉnh Kherson ở miền Nam Ukraine.
Hàn Quốc cử 8 tàu chiến tập trận thủy lôi đa quốc gia

Hàn Quốc cử 8 tàu chiến tập trận thủy lôi đa quốc gia

Baoquocte.vn. Cuộc tập trận kéo dài khoảng 9 ngày nhằm thúc đẩy hợp tác, nâng cao năng lực phối hợp giữa các quốc gia và đảm bảo an ninh, an toàn hàng hải.
Quần đảo Solomon bất ngờ đưa ra tuyên bố quan trọng, đủ để Mỹ và Trung Quốc 'thỏa lòng'?

Quần đảo Solomon bất ngờ đưa ra tuyên bố quan trọng, đủ để Mỹ và Trung Quốc 'thỏa lòng'?

Baoquocte.vn. Quần đảo Solomon tuyên bố không chọn bên giữa Mỹ và Trung Quốc, đồng thời khẳng định cả hai đều được chào đón tại khu vực.
Nhật Bản tuyên bố nâng cao năng lực phòng thủ

Nhật Bản tuyên bố nâng cao năng lực phòng thủ

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Hamada Yasukazu cho biết, Tokyo sẽ nâng cao năng lực phỏng thủ và xem xét các phương án đối phó với Triều Tiên.
Bầu cử tổng thống Brazil: Moody’s nhận định về vòng 2, lý do Nga 'đánh giá cao'

Bầu cử tổng thống Brazil: Moody’s nhận định về vòng 2, lý do Nga 'đánh giá cao'

Baoquocte.vn. Nga bày tỏ quan tâm các biện pháp do Tòa án bầu cử tối cao Brazil triển khai nhằm ngăn ngừa tin giả trong cuộc bầu cử tổng thống.
Bầu cử Brazil: Cờ về tay ai?

Bầu cử Brazil: Cờ về tay ai?

Baoquocte.vn. Cuộc bầu cử sắp tới tại Brazil có thể chứng kiến sự trở lại của chính trị gia cánh tả lão làng, cựu Tổng thống Lula da Silva.
Chiến thắng của liên minh trung hữu: Cột mốc chấn động Italy

Chiến thắng của liên minh trung hữu: Cột mốc chấn động Italy

Baoquocte.vn. Chiến thắng của liên minh trung hữu, bao gồm đảng Anh em Italy, đảng Liên đoàn và đảng Tiến lên Italy đang được dư luận đặc biệt quan tâm.
Phó Tổng thống Mỹ tới Hàn Quốc: Để trấn an, thêm hàn gắn

Phó Tổng thống Mỹ tới Hàn Quốc: Để trấn an, thêm hàn gắn

Baoquocte.vn. Chuyến thăm của Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris tới Hàn Quốc sẽ có một vài điểm nhấn đáng chú ý.
Bầu cử ở Thụy Điển và Italy: Thế lưỡng phân tả-hữu trở lại châu Âu

Bầu cử ở Thụy Điển và Italy: Thế lưỡng phân tả-hữu trở lại châu Âu

Baoquocte.vn. Những gì diễn ra ở Thụy Điển và sắp tới là tại Italy có thể báo hiệu của sự xuất hiện của chủ nghĩa hậu dân túy ở châu Âu.
Cái giá của xung đột

Cái giá của xung đột

Baoquocte.vn. Nhìn tổng thể, xung đột Nga-Ukraine là đỉnh điểm của các tranh chấp, bạo lực trong không gian hậu Xô viết.
Thông điệp Liên minh châu Âu: Ukraine và hơn thế nữa

Thông điệp Liên minh châu Âu: Ukraine và hơn thế nữa

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine và hệ quả là chủ đề xuyên suốt, song không phải là duy nhất trong Thông điệp Liên minh châu Âu ngày 14/9.
Ngày Biên-Phiên dịch quốc tế: Đưa thế giới lại gần nhau hơn

Ngày Biên-Phiên dịch quốc tế: Đưa thế giới lại gần nhau hơn

Baoquocte.vn. Ngày 30/9 hàng năm được Liên hợp quốc ghi nhận là Ngày Biên-Phiên dịch quốc tế (International Translation Day).
Những quân vương trị vì lâu nhất thế giới

Những quân vương trị vì lâu nhất thế giới

Baoquocte.vn. Hãy cùng TG&VN nhìn lại một số vị quân vương có thời gian giữ ngai vàng lâu trong lịch sử thế giới.
Trận lũ lịch sử tại Pakistan

Trận lũ lịch sử tại Pakistan

Baoquocte.vn. Lũ lụt ở Pakistan cuốn trôi nhà cửa, đường sá, vật nuôi và hoa màu, cướp đi mạng sống của hơn 1.400 người, đẩy hàng triệu người vào cảnh khốn đốn.
Cuộc đời Nữ hoàng Anh: Những sự thật thú vị ít người biết

Cuộc đời Nữ hoàng Anh: Những sự thật thú vị ít người biết

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Anh Elizabeth II (1926-2022) chưa bao giờ học trường công, cũng phải đóng thuế, rất yêu chó corgi...
Tiểu sử cố Nữ hoàng Anh Elizabeth II

Tiểu sử cố Nữ hoàng Anh Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II, vị quân vương tại vị lâu nhất của Vương quốc Anh, đã qua đời tại Balmoral ở tuổi 96 sau 70 năm trị vì.
Xung đột Nga-Ukraine: Xu hướng mới trong sử dụng năng lượng

Xung đột Nga-Ukraine: Xu hướng mới trong sử dụng năng lượng

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine buộc các nước tìm kiếm và có điều chỉnh phù hợp về chính sách sử dụng năng lượng.
Hội nghị thượng đỉnh không thể khắc phục các vấn đề của Mỹ ở quần đảo Thái Bình Dương

Hội nghị thượng đỉnh không thể khắc phục các vấn đề của Mỹ ở quần đảo Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Các quần đảo Thái Bình Dương sẽ không dễ thoả thuận trước những đề nghị mang tính biểu tượng từ Mỹ.
Lý do khiến châu Âu khó từ bỏ cam kết với Ukraine trong năm nay

Lý do khiến châu Âu khó từ bỏ cam kết với Ukraine trong năm nay

Baoquocte.vn. Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục ủng hộ Ukraine trong 6 tháng tới, dù bất đồng giữa một số nước thành viên cùng khó khăn kinh tế đang đặt ra nhiều thách thức.
50 năm bình thường hóa quan hệ Trung Quốc-Nhật Bản: Gấu trúc, hoa anh đào và một 'lời nhắc' của lịch sử

50 năm bình thường hóa quan hệ Trung Quốc-Nhật Bản: Gấu trúc, hoa anh đào và một 'lời nhắc' của lịch sử

Baoquocte.vn. Quan hệ Trung Quốc-Nhật Bản 50 năm qua đã trải qua nhiều cung bậc và đang đối mặt với những khó khăn nhất định.
Không thể muộn hơn, Ấn Độ 'siết chặt tay' với Mông Cổ

Không thể muộn hơn, Ấn Độ 'siết chặt tay' với Mông Cổ

Baoquocte.vn. Ấn Độ có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc bảo vệ Mông Cổ khỏi bị nước láng giềng lớn chà đạp.
Bộ tứ có nguy cơ mất trọng tâm chiến lược

Bộ tứ có nguy cơ mất trọng tâm chiến lược

Baoquocte.vn. Bộ tứ đang trở nên gần gũi hơn thông qua các gặp thường xuyên hơn, song nguồn lực của Mỹ lại đang đổ vào châu Âu và Trung Đông.
Từ dùng nước lạnh đến đạp xe để tạo điện: Muôn vàn sắc thái đối phó với khủng hoảng năng lượng của châu Âu

Từ dùng nước lạnh đến đạp xe để tạo điện: Muôn vàn sắc thái đối phó với khủng hoảng năng lượng của châu Âu

Baoquocte.vn. Paris tắt đèn tháp Eiffel, Milan tắt đài phun nước công cộng... khủng hoảng năng lượng đang ngày càng ảnh hưởng tới cuộc sống ở châu Âu.
Phiên bản di động